Chương 68: Lục Uyển rời thành
Quyển IV — Những Người Không Muốn Trở Lại
Tố lên thuyền trước, quay lại nhận giỏ Lục Uyển đưa mà không nhận đỡ người khi cô chưa muốn. Trong giỏ có áo khoác, nước và phần bánh cho buổi đi, không có đèn gọi ai. Uyển đã hỏi quãng tới Cửa Nghiêng hai lượt, người chèo vẫn chỉ trả lời phần mình biết. Từ bậc tây Cửa Nghiêng, Nhiên thấy mái thuyền trắng trên tầng nước cao dần rời cột. Lần đầu cô thấy Uyển ngồi nhận một quãng do người khác dẫn, bàn tay giữ mạn chặt dù thuyền còn chưa tới khúc nước động.
Một tháng từ ngày lời mời gửi đi mới có buổi gặp này. Uyển không nhận ngay, viện công mái, viện phải biết ai ở bờ ngoài muốn nói. Phương gửi tên những người đã đồng ý, không gửi riêng tư của họ để đổi một câu có. Bà Nhuận hẹn sau ngày làm quán, Luân xếp buổi không phải ở nhà Trà, Đậu giữ giờ có thể nhận đò đưa khách về. Chẳng ai phải bỏ hết lịch của mình ngay khi người giữ thành chịu bước ra, cũng không vì vậy cuộc gặp cần chờ tất cả mọi người rảnh cùng một đời.
Mây đi qua tắt màu vàng trên mặt nước. Uyển nhìn lên, môi hé, rồi khép lại khi thấy người chèo chỉ đang đổi thế ngồi cho khỏi gió. Cô biết mây, biết mưa từ những quãng trước thành, không phải một người chưa từng ở ngoài nhà. Điều làm cô cứng vai là nó đổi đúng lúc mình không thể giữ, người khác vẫn chèo như một chuyện có phần biết, phần phải nhìn tiếp. Tố nhấc giỏ khỏi đáy ướt, hỏi muốn phủ áo không. Uyển nhận, không dùng một tiếng quát để mặt nước phải đứng lại.
Đậu đợi ở bậc tây, nói rõ chỗ xuống còn trơn, chiếc thuyền tới được đẩy mạn sát đâu. Uyển nhìn bảng giờ và tên cậu, hỏi Nhiên không nhận bến này nữa à. Cậu đáp mình thuê ba buổi, cô vẫn có những việc riêng, hôm nay cô đợi trên mái. Uyển ngẩng lên, thấy Nhiên đang đỡ một đầu thau giúp bà Lữ đổ nước. Cô bước xuống, nhận tờ tiền công lượt về từ túi giỏ để trả phần đã hẹn, không cần người chèo coi buổi này là chuyến đưa chủ thành được phép làm thay mọi ngày.
Bà Lữ không mở một chỗ tiếp khách riêng. Cái bàn dưới mái còn hai khách hàng ngồi ăn, Uyển nhận ghế cạnh cây cột, bị một giọt nước rơi đúng mu bàn tay. Bà chủ đưa khăn, bảo vừa vá, mưa xiên vẫn dột chỗ đó, muốn khô thì ngồi qua đây. Uyển nhìn mép cót, đề nghị cho người thành xuống làm mái chắc hơn. Bà nói cần biết giá và người có rảnh không rồi mới nhận, trước mắt cô cứ đổi ghế. Một việc giúp rất bình thường cũng chưa phải thứ người được giúp phải nhận ngay để tỏ mình biết ơn.
Trà tới từ bãi rau, dép lấm đất, nhìn áo Uyển rồi hỏi có ngại mình ngồi cạnh không. Cô đáp không, chị ngồi, đặt một rổ nhỏ lên bàn. Rau bị sâu nhiều hơn hôm mở bến, phần còn lại đủ nấu nhưng chẳng đẹp. Uyển nhấc một lá có đường khuyết, nói ở thành đã có gian giúp chị trồng bằng ánh yên, không phải lo mất sau mưa. Trà nhận cái mất ở đây là thật, mình cũng bực, sáng còn cãi với Luân vì anh định bắt cả luống vào chậu đem về cho khỏi sâu.
Luân ngồi đầu bàn, nghe nhắc thì đỏ tai, bảo mình đã thôi. Trà cười nói đúng, anh đã thôi, không phải điều tốt anh làm hôm nay khiến câu mình vừa kể trở thành bịa. Uyển nhìn cả hai, chưa tìm ra chỗ đặt nỗi lo của mình khi hai người còn có thể chọc nhau trong cùng câu bất đồng. Chị đưa cho cô một củ rau nhỏ mới nhổ, bảo nếu muốn mang về thì rửa giúp, không cần trồng lại cho nó thành món đáng sống ở đây. Cô nhận, cầm giữa tay như chưa quen nhận một vật không kèm lời nhờ sửa.
Châu mang tấm gỗ đã khắc hỏng, định dùng lót mâm cho đỡ tiếc. Uyển hỏi chữ ấy khó sao phải ra ngoài học, người viết trong thành cũng nhiều. Bà đáp khó vì mình thích học người này, lại không hợp lịch giờ người ấy vào thành, đơn giản vậy. Có hôm nhớ sân cũ bà đã về bếp Hựu ăn, sáng sau lại ra, chẳng phải mỗi ngày đều phải tuyên bố một quyết định trọn đời. Tố ngồi cạnh bà, nhìn nét khắc quá sâu, kể mình cũng từng chọc thủng miếng khuôn vì cứ nghĩ tay mạnh sẽ xong nhanh.
Câu chuyện làm ghế quanh bàn hơi giãn. Tố cười, lần đầu trong buổi không cần nhìn Uyển để biết đã tới lượt mình nói chưa. Cô nhận đưa khách qua nước hôm nay, phần công là phần đường và buổi nghỉ việc khác, không có nhiệm vụ đọc tên ai muốn quay về. Nhiên đặt nước giữa bàn, nghe họ nói về tay vụng, muốn buổi gặp cứ ở đó thêm một lát. Không phải né điều cần nói; những người trước mặt cần nhìn nhau có cả ngày thường trước khi nhận một vai giữ người hay được giữ.
Bà Nhuận tới muộn một chút, đang vướng một ván cờ đã hẹn trước, đem theo hai quân để trả người cùng quán. Uyển đứng dậy, nhìn bà, mắt chợt ướt. Bà nhận cái chào thân, hỏi cô còn nhớ cái bậc mẹ con mình từng đứng không. Uyển nói nhớ, nhắc Bảo chịu quay lại khi nghe bà gọi, một buổi những người mới sang đều bớt hoảng. Bà gật, rồi nói còn những mùa sau con phải hỏi mình đã được đi chưa, phần ấy cô cũng cần nghe trọn.
Uyển ngồi xuống chậm. Bà kể không bằng giọng người tới thắng một cuộc, chỉ nói việc mình từng làm và lúc tự thôi. Khi nghe bà không biết Bảo đang đâu hôm nay, Uyển nắm mép áo. Cô hỏi bà có thật không hối tiếc vì để con ra phần mình không nhìn được. Bà nói hối tiếc có những ngày, nhất là khi nhớ, có thể trong đầu nghĩ lại nếu giữ thêm mùa nào. Nhưng hối tiếc của người mẹ không cho mình quyền bắt con phải sống ở chỗ mình thấy để khỏi phải chịu nó.
“Cô đã giữ tên tôi ở trong lời của bao người?” bà hỏi. “Tôi không còn muốn đứng làm người mẹ luôn gọi con về ở đó.”
Uyển đáp tên bà được kể như một chuyện cho người mới tin còn có đường tới người thân, không phải ai cũng lấy để cột. Bà nhận không phải ai, nhưng những người đang dùng việc mình từng sai để bảo Trà phải về đang có thật. Cô cần tự nói bà đã thôi, không chỉ thêm một câu kín dưới chuyện vui ngày đầu. Uyển nhìn sang Luân, thấy anh không đứng dậy chống hộ mình. Anh nói mình đã dùng cái vui của vợ đúng như vậy, tới lúc người khác dùng lại mới nhận ra những chữ dịu có thể buộc được bao nhiêu.
Một cơn mưa tới, mọi người phải kéo bàn sâu vào trong, không ai giữ được cuộc nói trong một khung đẹp từ đầu tới cuối. Đậu đang nhận khách, mời bốn người né dưới mái chờ nước bớt xiên, không nhận đi vì Uyển nhìn mà phải tỏ nghề mình chẳng sợ mưa. Khách bực vì lỡ buổi, cậu nói phần đợi có thể lấy lại tiền nếu muốn đi với người khác đang nhận được. Hai người chọn đợi, hai người hỏi tuyến khác. Uyển thấy có người rời bến mà không một tiếng gọi theo bảo cậu vừa giúp họ thì họ phải ở lại.
Tố gom bát để khỏi đổ khi kéo bàn, ôm nhiều quá làm chiếc trên cùng trượt. Uyển đưa tay đỡ, nước nguội chảy qua cổ tay, cả hai cùng giữ một cái bát rồi mắc vì không biết ai sẽ thả trước. Bà Lữ chỉ chỗ thau, họ đặt xuống được, bật cười một tiếng ngắn vì chuyện rất vụng. Uyển lấy khăn lau tay cho mình, không nói Tố lần sau phải làm thế nào. Người phụ nữ vừa rời thành cầm được một cái bát giúp người cùng đi, rồi cũng phải nghe người chủ bếp chỉ đặt đâu. Một quãng nhỏ ấy không cho cô quyền quyết ngày Trà cần trở về, mà vẫn là một việc chăm nhau có thật trong mưa.
Gió làm rèm hạt Nếp lắp ở cửa gõ vào nhau. Không có tên ai trong tiếng ấy. Uyển nhìn Đậu cất mái, hỏi nếu họ chọn thuyền khác rồi lạc, người bến này có chịu được không. Nhiên đáp sẽ lo, có phần có thể báo trước về nước, phần không biết phải nói không biết; không thể nhận mọi lựa chọn là đúng theo mình rồi mới cho đi. Cô nói xong mới nhận ra đã bắt đầu trả lời nhanh, giống tất cả những ngày mình tưởng cần giải được nỗi sợ người khác bằng một câu đủ rõ.
Uyển quay sang Trà, hỏi đêm còn bị gọi có muốn trở lại gian cho ngủ được không. Chị lắc, nói muốn nguồn thôi, chứ không muốn đổi chỗ ngủ theo nơi tiếng kéo mình. Cô nhìn bàn tay đang giữ củ rau, chưa hỏi tiếp, có thể vì chưa biết làm sao thôi mà không thấy mình đang bỏ người ngoài nước. Phương giữ yên phần thư trong túi. Chị không lấy bản Mai ra chứng minh ai cũng chỉ cần viết đúng là xong. Buổi này cần Uyển nhìn người thật đang nhận một đêm mưa, không cần thêm một bàn giấy cho cô được nấp sau.
Rực từ thành tới vào lúc mưa đã nhỏ, giao một chiếc ghế đặt công rồi mới ghé. Ông chào Uyển, không giấu mình vẫn ở gần bếp Hựu, vẫn có đêm nghe chén An riêng. Cô nhìn ông như vừa gặp được điều có thể nhẹ lòng, hỏi ở thành yên hơn phải không. Ông bảo chỗ ấy hợp việc mình lúc này, bờ ngoài cũng có ghế khách cần đóng, không phải lời chứng rằng người khác nên trở về. Ông nhận bát nước, kể một chân ghế vừa dài hơn phải cưa lại, được Tố nhắc có lẽ do nền nghiêng chứ không tại chân.
Uyển nghe ông cãi chuyện nền, thấy giọng ông khác những buổi mình chỉ nhận tin có người tìm con. Cái đau vẫn ở ông, mà giữa hai câu đã có chỗ cho việc không phải An. Cô hỏi có muốn mình giữ giúp một mái nghe riêng cho bớt phải đi các quầy xin dừng không. Ông đáp mình muốn mỗi nơi dừng đúng lời đã gửi, còn cái chén riêng mình giữ được. Lời nhờ rõ hơn một câu từ chối hết mọi chăm lo, cô không thể biến nó thành chuyện những người ngoài đang xui ông bỏ cả điều mình muốn.
Đến giờ về, Uyển chưa nhận thay đổi mọi nguồn. Cô nói phải nghe người còn ở, họ sợ gian đang đứng sẽ tắt nếu người góp rút. Phương đáp những người ấy cần được nghe đúng phần nào giữ lại, phần nào phải thôi, không cần bị dọa nhà sẽ mất vì một người muốn đổi. Uyển không trả lời, xếp củ rau đã rửa vào giỏ áo, hỏi có thể trở lại nói riêng với Nhiên một buổi không. Cô nhận, hẹn ngày có thể dành đủ giờ, không chen giữa chuyến nhận khách.
Thuyền chờ ở bậc, Tố xuống trước nhận giỏ. Bà Nhuận chào Uyển bằng đúng tên cô, không gọi người giữ tất cả mái đợi, rồi quay tới bàn nhặt hai quân cờ. Nhiên nhìn mái thuyền dời dưới trời đã tối thật, thấy Uyển giữ mạn ít chặt hơn đầu buổi mà nét lo chưa hề hết. Bờ ngoài không biến thành lời hứa an toàn cho toàn thế giới. Nó chỉ đã có một ngày Uyển ngồi trong mưa với những người không muốn được đưa về để được coi là đã được cứu.
Chương 69: Một lời từ chối được nghe hết
Quyển IV — Những Người Không Muốn Trở Lại