Chương 39: Một câu hỏi ngoài ký ức

Quyển III — Thành Không Có Đêm

Ngưỡng cửa cao quá. Nhiên thấy điều ấy trước khi thấy lưới. Nhà cha có một viên kê thấp hơn, mép đã mòn chỗ dép trượt qua, còn ở đây gỗ phẳng và mới, được làm sẫm bằng một lớp màu chưa khô hết. Cô đứng ngoài, ngửi mùi màu trộn với mùi tre cũ, nhớ rõ mình tới xem điều đã được dựng bằng câu mình kể hôm qua.

Uyển không đứng sau ghế chờ cô ngạc nhiên. Cô dẫn tới rồi lui lại, chỉ người giữ gian ở mái đối diện nếu cần gì. Tịnh đi cùng tới hiên, hỏi có muốn mình ngồi ngoài không. Nhiên đáp muốn, không phải vì sợ người đưa tin làm hỏng cảnh, mà vì cần biết lúc quay ra có một người hôm nay đang ở đó. Tịnh đặt bình nước trên ghế sát cửa, quay tay áo để Nhiên thấy một vết mực mới.

Trong bếp không có cha. Có một tấm lưới đặt trên khung tre, một ghế thấp lệch góc, sau sân có dáng ngồi được ánh sáng vạch mờ như hình trên mặt nước. Mặt người không rõ. Tay cử động ở cùng một lỗ lưới, đưa sợi qua rồi trở lại, không vá thêm được một mắt. Dưới ánh chiều, gỗ thật lẫn bóng phần được giữ, cái gì đứng ngoài lời kể thì bỏ trống. Bếp không bày món ăn vì cô chưa nói cha nấu gì ngày ấy.

Nhiên bước qua ngưỡng, đưa chân tránh ghế. Cử động đúng theo thói quen cũ làm khoảng trống tự đầy lên trong đầu, nhanh hơn điều cô có thể ngăn bằng một câu biết rồi. Lưng cha hơi cúi, phía gáy có những sợi tóc bạc; cô không nhìn được từ ngoài mà vẫn nhận ra trong nhớ. Một tiếng hỏi đói chưa nổi ngay bên tai. Không ai trong gian vừa mở miệng, chỉ ngón tay bóng vẫn làm cùng một việc ở mắt lưới.

Cô đáp chưa. Từ ngoài, Tịnh ngẩng nhìn nhưng không hỏi. Cái bóng không đổi nhịp sau câu trả lời. Nhiên ngồi xuống ghế, tay tì lên mặt gỗ nhẵn còn thiếu vết dao cũ. Cô biết câu vừa nghe đã nằm ở ký ức mình nhận lại, không phải giọng người chết được giữ để trả lời cô hôm nay. Biết thế không làm ngực thôi đau khi nhìn chỗ cha ngồi gần tới mức chỉ cần đưa tay là có thể chạm tấm lưới.

---

Một nút trên lưới thắt sai. Nhiên đứng dậy, đưa ngón gỡ, sợi không chịu qua vì nút là phần hình nằm trên khung, tay chỉ chạm vào tre trơn. Cô bật cười khẽ, nghĩ cha mà thấy lưới thế này sẽ không hỏi con đã ăn mà hỏi ai phá đồ của mình. Tiếng cười trong gian nghe lạ, không được một tiếng khác đón. Bóng tay vẫn đưa qua lỗ, trở về, đưa qua.

Cô kể đã đi khỏi Bến Mưa sáu tuần, có người khác giữ ca, có buổi mình không biết nên đặt mái ở góc nào. Cô không nói chuyện ấy với bóng như báo cha thật. Nhưng khi ngồi một chỗ từng chỉ nói chuyện nhà, những câu cần nói cứ tìm đúng người vắng. Cô kể Đậu đã biết ngăn mình bước lên phần chưa thấy, một lần cô không chịu nghe và làm khách lạc. Cô kể tới đó dừng, nhìn bàn tay mình trên đầu gối, vẫn muốn được một lời bảo đã cố đủ.

Tiếng hỏi đói chưa lại tới. Lần này cô nghe cả một chút sốt ruột cha từng có khi con đứng mãi ngoài sân không chịu vào. Nó không liên quan câu vừa kể, càng thân thuộc càng để lộ khoảng cách. Cô muốn nói mình không hỏi chuyện bữa ăn, cổ họng nghẹn lại. Đối diện chỉ có bóng sáng và lưới, phần giận không biết đặt vào ai. Cô không muốn giận người giúp dựng gian, càng không muốn giận người đã chết vì không nói được thêm.

Nhiên hỏi sáng mai mình nên đi đâu.

Gió thật từ cửa làm sợi treo rèm đung đưa. Ánh qua khung lưới đổ trên nền thành những ô nhỏ, một con bọ đi ngang cắt chúng thành hình méo. Bóng không ngẩng. Có lẽ ngày xưa cha cũng không biết cô sẽ giữ bến lâu tới đâu, sẽ gặp một người kéo cầu bằng phần nhớ của khách hay ngồi ở thành này. Cô đã mang một ngày chưa tới hỏi một buổi chiều không còn ai sống thêm trong đó.

Cô ngồi lại, không thử đổi câu thành dễ hơn để được coi là câu trả lời. Tịnh ngoài hiên bóc một nhánh củi ẩm, tiếng vỏ tách rắc ngắn rồi im. Một con chim ở mái đối diện kêu hai tiếng khác nhau, không trở về nhịp đầu. Nhiên nghe, thấy sự khó chịu mình vừa có với chúng vì đã chen vào căn bếp. Cô nhắm mắt, để tiếng ngoài hiện tại làm đầy chỗ cha không thể đáp.

---

Lần đầu Tịnh hỏi muốn uống nước không, Nhiên bảo lát. Lần thứ hai, bình đã ở sát cửa mà cô vẫn chưa nhìn ra. Người đưa tin không gọi to. Cô bước lên đúng ngưỡng còn ở bên ngoài, nói nước đang ấm, mình sẽ ra bến nhận thư sau một quãng nữa. Nhiên quay lại hỏi đã lâu thế sao. Ánh trong gian vẫn nguyên, mặt đất ngoài hiên cũng cùng màu vì cả phố đang ở trong chiều được giữ.

Tịnh chỉ vết mực trên tay áo. Nó đã khô, mép loang lên một đường nhỏ. Cô nói đã ăn một phần bánh, đã đi xin thêm nước, người giữ gian vừa đổi ca. Nhiên nhìn bóng vá lưới, biết mình chưa thấy các việc ấy xảy ra. Cô muốn đứng mà tay tì ghế không nhấc người lên. Cô sợ tới lúc ra, một đoạn ánh mờ này cũng mất, mình lại phải mang đường về cha chỉ bằng những gì nằm trong đầu.

— Cô muốn tôi đợi thêm hay cùng ra? — Tịnh hỏi.

Nhiên không đáp ngay. Cô muốn người kia biết sẵn, muốn không phải tự nói một điều làm mình mất mặt sau tất cả những lời đã kể về Sương. Tịnh đứng nguyên, không biến sự im thành một câu đã chọn giúp. Cuối cùng Nhiên nói cùng ra, nhưng phải để cô chạm khung lưới một lần. Người đưa tin gật, ngồi xuống bậc, quay mặt về phố thay vì đứng nhìn một người lớn không chịu dứt.

Trước khi đứng dậy, cô kéo ghế lui cho khỏi chặn lối ra. Bóng bàn tay vẫn đưa sợi ở khoảng trống vừa được dọn, không dời theo chỗ ghế mới. Nhiên nhìn hai thứ lệch nhau, đưa tay định đẩy ghế trả đúng chỗ cũ. Cô đã có thể sửa cảnh bằng một động tác rất nhỏ, làm nó tiếp tục đủ giống để mình ngồi thêm. Bàn tay dừng trên lưng ghế, tới khi Tịnh ngoài hiên cựa chân vì tê mới rút lại. Ghế ở vị trí cô vừa chọn không làm ai trong bóng ngã. Người ngồi cạnh nhau hôm nay còn phải chú ý chỗ người khác đang đứng, phải tránh đầu gối đang nhức của nhau. Cô cúi lấy áo cuộn, thấy mặt ghế dưới áo còn ấm thật từ người mình vừa ngồi.

Khung tre lạnh. Nhiên đặt lòng tay lên đúng chỗ nút thắt giả, không đưa qua hình bàn tay cha. Một tiếng hỏi đói chưa còn ở trong nhớ, cô nghe nhưng không đáp lần nữa. Cô nói mình sẽ đi ăn, không phải lời hứa cha có thể nghe để yên lòng, chỉ là một việc cần tự làm sau khi đứng dậy. Ghế cọ xuống nền kêu khô, dáng vá lưới không quay. Cô ra tới hiên, bình nước được Tịnh đưa thẳng vào tay.

Cô uống quá nhanh, nước chảy một ít xuống cằm. Tịnh đưa khăn, không đùa hôm nay ai làm đổ lần thứ mấy. Nhiên tự lau, nhìn ngưỡng mới sơn và thấy nó vẫn cao quá như lúc đầu. Cái sai nhỏ không ngăn cô ở lâu, cũng không làm phần nhớ đã được gợi thành vô ích. Cô trả khăn, hỏi có còn kịp lượt thư không. Tịnh đáp có nếu đi bây giờ. Hai người cùng quay ra phố.

---

Uyển gặp họ dưới cây ở sân trước, không hỏi có thấy cha thật không. Cô hỏi gian đã đúng phần Nhiên muốn nhìn chưa. Nhiên nói ngưỡng cao, cha ngồi không vá xong mắt lưới, mình vẫn muốn ngồi rất lâu. Uyển nghe, nhận có chỗ người dựng chỉ biết dựa lời kể, nếu muốn sửa có thể nói. Nhiên lắc đầu. Cô chưa muốn lấy những lỗi ấy làm một việc mới để mình có lý do trở lại.

Cô nói câu hỏi buổi sáng mai không được đáp. Uyển nhìn cô, đáp không gian nào ở đây hứa biết ngày mai, chỗ này giúp người chịu được hôm nay. Nhiên nhận phần đó đã có, nhưng mình cũng cần rời để biết còn có ngày cần chọn. Uyển nhìn Tịnh, như muốn hỏi người đưa tin có khiến buổi xem kết sớm, rồi quay lại nhìn đúng Nhiên. Cô nói ngày nào muốn trở lại vẫn có thể báo.

Nhiên cảm ơn, nhắc phần đã nhận chỉ là buổi vừa xem, không gọi theo mình về mái. Uyển nói nhớ, bàn tay đặt lên thành ghế như đang giữ một câu khác. Tịnh hỏi đi đường phố đầu hay có đường ngắn ra bến. Người giữ thành chỉ lối cũ, bảo đi quãng biết trước sẽ thấy góc cây rõ hơn. Cô không dùng quyền mình để chứng minh một câu ở lại tới chiều có thể được biến thành không bao giờ ra.

Rời sân, Nhiên thấy mệt như vừa chèo một chuyến dài dù tay không mang đồ. Tịnh nhận giúp túi, cô đưa rồi lại xin giữ bình nước. Cái bình đang ấm dần theo bàn tay, có vệt mồ hôi không nằm trong gian nào dựng trước. Hai người qua nhà Châu, bà ở trong đang viết, thấy họ chỉ vẫy vì đầu bút sắp khô. Nhiên vẫy lại, bước tiếp trước khi tự biến mỗi người có thể gặp thành một nơi nghỉ để khỏi ra khỏi buổi chiều.

---

Đậu ở bậc ngoài, đang nghe người làm đàn gõ lên một thân gỗ gửi mẫu. Cậu ngẩng thấy cô, hỏi có ăn không, đồ còn phần ở bếp. Nhiên đứng sững một chút vì câu thường ấy. Cậu ngạc nhiên, nhìn Tịnh, cô chỉ lắc đầu rất nhẹ rồi đi thẳng nhận thư. Nhiên đáp có, nhờ cậu lấy giúp một bát vừa, không muốn ăn cho no thay cả một buổi mình chưa được hỏi đúng điều cần.

Rực ngồi cạnh bàn, đang thử tháo nút túi của mình cho khỏi mắc. Ông hỏi đã thấy gì. Nhiên nói có một khung lưới, bóng không có mặt rõ, giọng cha mình tự nghe từ phần nhớ đã giữ. Ông gật, không nói vậy còn may hơn người khác. Ông kể sáng nay mình cũng muốn nghe lại tiếng An, nhưng người cần đi hỏi đang chờ nên đã ra bến đông. Muốn nghe chưa hết, đã đi rồi mà vẫn còn muốn nghe.

Cô ăn trong khoảng cả hai không cần sửa nỗi muốn ấy cho nhau. Cơm mới hơi nhão, rau Nghị gửi được Dư xào ngon hơn bữa trước, ông không bỏ lỡ dịp nhắc điều đó. Đậu bắt chước giọng chê rau khiến cả bàn cười, tới lúc nhìn Nhiên thấy mắt cô đỏ thì ngừng. Cô bảo cứ kể nốt, chỉ vì nhớ cha mà mọi người phải ngồi nghiêm cả bữa thì cha cũng sẽ hỏi bữa cơm bị ai làm hỏng.

Đêm, cô viết cho Phương một tờ ngắn chưa gửi. Có ngày mình muốn người đã mất nói giúp nên đi đâu, nhưng người đang đợi ở bếp ngoài lại hỏi mình có ăn không. Cô không chép lời ấy thành một bài học, chỉ kể đã ăn cùng Đậu, Rực, Tịnh, Dư, ngày mai còn một cuộc hẹn ở nhà Nghị. Khi xếp thư, cô nghe ngoài mái có người gọi bạn dậy đổi ca. Cô nằm xuống, để lời gọi dành đúng người ấy đi qua, không giữ thêm một buổi chiều trên gối.