Chương 38: Người giữ đêm

Quyển III — Thành Không Có Đêm

Lục Uyển đang ngồi dưới một cái bàn. Nhiên tới sân, thấy trước tiên đôi dép để lệch và tà áo xám mắc vào chốt gỗ. Người đưa đường ho một tiếng, Uyển vẫn hỏi có ai giữ được phía bên kia không, chân bàn chỉ cần nhấc thêm một chút. Thạch Dư đặt túi xuống, cúi xem, nhấc đúng chỗ cô chỉ. Một tiếng gỗ khô bật, bàn đứng thẳng, người giữ thành bò ra với vệt bụi ngang trán.

Cô trẻ hay già, Nhiên không đoán được. Mặt ít nếp, tóc có một dải bạc từ thái dương, mắt nhìn người đối diện lâu hơn cần để chào. Cô tự lau trán bằng tay áo, cảm ơn Dư rồi mới hỏi có phải người từ Bến Mưa. Không chiếc ghế cao nào được đưa tới. Cô kéo ghế thấp quanh bàn vừa sửa, thử chân lần nữa, bảo khách không nên phải ngồi nghe chuyện trên thứ cứ muốn lật mình xuống đất.

Tịnh ngồi cùng Nhiên. Đậu và Rực đã tới bến đông theo hẹn với Khang, Dư đem mẫu đất vào nhận mẻ thử rồi tiện cùng tới. Nhiên nói tên hai người vắng, không nhận trước phần họ sẽ muốn nghe. Uyển gật, rót nước cho ba bát. Ở giữa sân có một cây chỉ còn nửa tán, nhánh cụt được quấn vải, lá phía còn lại vẫn rung trong gió. Bên tường không có bóng người thân đứng đợi khách tới nhìn.

Uyển hỏi họ đã ăn chưa. Tịnh bảo đã ăn ngoài mái, cái bánh hơi cứng. Cô cười, nói biết quán ấy, người bán hay để bột dày vì sợ khách chê đắt, càng cố cho nhiều càng khó nhai. Nhiên nghe một người hiểu quán bánh trong thành hơn các lời mời, thấy mình bớt muốn bắt đầu bằng câu khó nhất. Cô kể trước việc đã gặp Nghị cùng Khang, hai người thật, có thể hỏi nhau chuyện vừa xảy ra.

Uyển nhìn ra cây, nét mặt dịu hẳn. Cô bảo rất vui vì lá thư từ người em đã tìm tới nơi, đã có nhiều thư gọi không gặp được ai. Rồi Nhiên nói Khang muốn đi học đàn ở bến khác, Nghị chưa chịu nghe hết. Bàn tay giữ bát của cô dừng. Cô nói hai anh em cần thời gian, chuyện vừa tìm lại không nên vội kéo thành một lần chia tay nữa. Nhiên chưa cãi, hỏi ở đây thời gian được tính thế nào khi một bữa chiều có thể bắt đầu lại bảy lần.

---

Uyển dẫn họ tới bức tường phía bóng cây. Có những vạch nhỏ được khắc bằng đầu nhọn, các hàng không đều, một chỗ bị rêu ăn mất. Cô nói vẫn đếm ngày ngoài bờ theo người đưa hàng, không phải nghĩ mọi thứ trong này đứng yên là mình khỏi cần biết đã qua bao lâu. Buổi chiều được giữ trong nhà không đếm thay một người. Có người không muốn đếm nữa, cô không ép họ phải khắc vạch giống mình.

Tịnh đưa mắt nhìn hàng vạch dài tới chỗ nứt. Cô hỏi Uyển tới đây trước khi có thành bao lâu. Người giữ thành ngồi lại, nói khi mình tới chỉ có mái nghe ở một bậc thấp, đêm nước rất đen. Cô giữ đèn cho người mới qua, vì biết cái cảm giác mở mắt ra không còn một ai ở phía cũ có thể gọi tới. Đèn đầu không giữ ai, chỉ để người tìm chỗ đặt chân nhìn được bậc.

Một đêm có thuyền đi tiếp, sáng sau còn mái chèo dạt lại. Cô không thấy người trên ấy chết lần nữa hay sang được nơi khác; chính phần không biết mới làm mình không chịu ngủ. Người ta bảo họ đã đi tới bờ không ai đợi, cô nghe mãi thành điều không có gì tốt. Có người xin ở dưới mái, nhớ bữa cơm mẹ dọn; rồi người khác xin giữ tiếng chồng. Đèn được góp, nhà được dựng, những mái sau cao hơn mái trước để không phải sợ mỗi lần nước dâng.

— Cô chưa thấy bờ đó? — Nhiên hỏi.

— Chưa. Chị cũng chưa thấy.

Nhiên nhận. Cô đã đưa người từ Bến Mưa sang các bờ tạm, biết những quãng nghề mình, không đi hết nơi một người có thể đi tiếp. Uyển nhìn cô, dường như mong câu thừa nhận ấy là lúc cả hai đứng cùng phía. Cô bảo trong thành người ta có thể học, làm hàng, cãi nhau vì một cái bếp, đâu phải ai cũng chỉ nhìn tường. Giữ một buổi chiều cũ đã giúp nhiều người chịu đứng dậy để có ngày mới như bà Châu.

Nhiên nói đã gặp Châu, tối qua bà tới mái khoe chữ. Uyển cười, nhờ nếu thấy bà cứ bảo chữ sau đã bớt giống chân gà hơn chữ trước. Dư chen rằng chữ mình bị bà giữ làm mẫu xấu, chưa biết có nên đòi tiền giấy. Cô bật cười, Tịnh cũng cười theo. Một quãng vui đi qua bàn, ngắn mà thật. Rồi Nhiên đặt tờ nhận thư Sương xuống chỗ khô, tiếng chén chạm gỗ nghe rõ hơn hẳn.

---

Uyển đọc phần ngoài. Cô biết tên Nương, nhớ một người đã tới nhà đón rồi ra ở Vách Bạc, nói có thể lời gọi còn giúp cô ấy biết ở đây có chỗ quay lại. Nhiên kể cửa ảnh mẹ trên rãnh nước, bước hụt, cây sáo đang tập mà người bị gọi đã chọn. Tịnh không kể hộ cảm giác Sương nhưng nói chính mắt mình thấy cô đứng ở mép, tiếng không ngừng khi cô xin thôi nghe.

Người giữ thành ngồi rất yên. Cô hỏi có ai đưa tên Sương vào nơi nhận sau không, tên Nương vẫn là tên người ấy đã tự nói lúc tới. Nhiên đáp thư đã nói rõ tên hiện tại. Uyển nhìn xuống phần giấy, đầu ngón tay sờ đúng chữ ấy, bảo sẽ hỏi các mái đang giữ. Cô không coi mình vừa nhận một lệnh cần làm ngay ở mọi nhà, nét mặt giống người đang cân một yêu cầu có thể làm người gửi cô độc hơn.

— Người ấy đã biết cái đêm mình sắp phải đi qua chưa? — cô hỏi.

Tịnh kéo bát lại, đáp Sương đang ở với Bùi và những người dựng mái, không phải tự đi vào một đêm chẳng có ai. Uyển nghe tên Bùi, nói không biết người ấy. Nhiên kể mái thật, chỗ nước thật, Sương muốn học được một bài sáo dù đang thổi dở. Cô không đem lời từ chối cắt thành một đòn thắng, chỉ ngồi đợi Uyển nghe hết phần đã có người khác đợi mình mang tới.

Uyển thở ra. Cô nói phải biết lời đang giữ ở những nơi nào mới dừng được, hôm nay sẽ cho người hỏi rõ. Cô vẫn gọi Nương khi nhắc lại, tới lúc Nhiên nói Sương một lần nữa mới đổi, hơi chậm. Tịnh ghi ngày hẹn như việc mình đã làm ở ngoài, không đưa sổ cho người giữ thành biến thành lịch không có lúc tới hỏi. Dư nhìn nhánh cây cụt, hỏi có cần bớt lớp vải vì chỗ cũ đang giữ nước. Uyển đáp lát sẽ xem, tay vẫn nằm trên thư.

Một phụ nữ bước vào sân, mắt đỏ, mang chiếc áo người đi thuyền quên lại. Cô hỏi ở cửa có ai thấy em mình chưa, đứa em ra từ nhà tối trước. Uyển đứng ngay, hỏi đã báo bến nào, dẫn cô tới chỗ người đưa hàng đang chờ. Cô không biết em người ấy ở đâu, hỏi cụ thể tuyến và giờ rồi nhờ người đang thật sự đi quãng ấy. Nhiên nhìn dáng cô cúi tìm một tờ nhận trong túi thư, thấy nỗi lo vừa kể không chỉ được mang ra để thắng cuộc đối thoại.

---

Khi Uyển trở lại, trà nguội. Cô rót bình khác, hỏi Nhiên vì sao đem những đèn từng bị lấy đi xa tới thế. Có người được trả thì nhận, người không nhận giữ ở bến, đâu phải người chèo buộc mình biết hết đời người sau bờ. Nhiên nghĩ tới Tuyền, tới tờ hẹn mình vừa viết thêm, rồi đáp mình đang học phần ấy. Trong mười bình còn một người đã có thể ngồi nói riêng, không cần sáng nay giải xong để chứng tỏ chuyến đi đúng.

Uyển hỏi Nhiên có từng giao một phần của mình không. Cô nói từng giao đường qua bếp ra sân, đã lấy lại, trong đó có cha đang vá lưới và hỏi mình đói chưa. Cô nói tới căn bếp tối, ngưỡng cửa phải bước chếch vì cái ghế cha để, câu hỏi ngắn nghe như bữa ăn vẫn còn chờ. Cô không kể mặt cha ra sao, không đọc một tên để ai gọi thử. Uyển nghe, không hỏi thêm cho đủ một hình.

— Chị có muốn được ngồi nhìn một bậc giống vậy không? — cô hỏi.

Nhiên nhìn cô. Uyển nói chỉ dựng bằng phần vừa kể, có thể khác căn nhà thật, không có người cha biết chuyện chưa từng xảy ra. Người tới có thể nghe điều mình nhớ khi nhìn một khung cửa, như Rực thấy con ở một cái bóng không có mặt. Cô biết chuyện nhà nghe vì tờ nhận của Mộc đã tới, không gọi đó là cha con sống lại. Tịnh ngồi thẳng, không nhận lời hộ Nhiên bằng ánh mắt lo.

Nhiên muốn từ chối ngay để lời mình về Sương đứng sạch. Nhưng đúng lúc ấy, cô muốn thấy ngưỡng cửa nhiều hơn muốn tỏ ra mình không cần. Cô nói có thể nhìn một lượt, chỉ phần cô vừa kể, không giữ tiếng gọi theo mình về mái ngoài. Uyển nhận, hẹn nếu mai còn muốn sẽ dẫn tới, hôm nay không cần quyết thêm. Tịnh nhìn Nhiên, cô gật để người đi cùng biết mình đã nghe điều vừa nhận rõ tới đâu.

---

Rời sân, Dư dừng bên cây cụt, nhấc mép vải xin Uyển xem. Bên dưới ướt, một sợi rễ nhỏ mọc vào chỗ quấn, ông cắt bớt phần vải mục chứ không gỡ cả. Cô giữ đầu vải, nhìn lớp khô bên trong, cảm ơn bằng một giọng mất vẻ người đang tiếp khách. Cô nói đã quấn lúc nhánh gãy, cứ nghĩ thêm một lớp sẽ giữ cây khỏi mất nửa tán còn lại. Dư bảo lá còn thì có việc của nó, để nước mãi trong vải lại làm chỗ lành ủng.

Nhiên đứng chờ ở cửa, không đem cây biến thành lời khuyên cho cả thành. Tịnh hỏi lượt ra bến đi đường nào, một người trong sân dẫn tới phố đầu như đã hẹn. Qua chậu hoa tím, cô chợt cầm tay áo Nhiên, nói mai nếu muốn ra trước khi xem hết cứ nói với mình. Nhiên đáp sẽ nói, rồi hỏi Tịnh có nghĩ mình đã nhận vì tin Uyển hơn những người gặp trước không. Người đưa tin lắc đầu, bảo có thể cô chỉ đang nhớ cha.

Ở mái ngoài, Đậu và Rực đã trở lại. Người làm đàn còn chỗ nhận một người, nhưng sáng nay Khang chưa tới, đã nhắn sẽ hỏi lại trước ngày thuyền đi. Đậu kể hăng, tới chỗ nhận ra mọi người đang im thì ngừng. Nhiên bảo kể tiếp, muốn biết chính cậu đã thấy cái đàn gì. Cậu mô tả một thân gỗ rỗng nghe tiếng gõ như giọt mưa, Dư ngồi xuống bắt bẻ gỗ loại nào. Câu chuyện sớm thành một cuộc tranh vật liệu ồn đủ để cô rửa tay trong yên một lát.

Tối, Nhiên đặt tờ hẹn Uyển cạnh thư Phương, không giấu dưới sổ. Cô chưa biết người giữ thành sẽ nghe Sương tới đâu, cũng chưa biết mình sẽ chịu rời khung cửa cha bằng cách nào. Bên bếp, Rực đang hỏi Đậu nếu Khang tới muộn thì có thể xin chuyến sau không. Cô nghe những người đang giúp một người khác đi tới điều anh chọn, gấp thư lại. Đêm ngoài thành vẫn tới, và trước khi ngủ cô muốn còn nhìn thấy nó.