Chương 36: Cửa mở cho người được gọi
Quyển II — Bờ Của Những Tên Gọi
Tịnh trở về với một dây buộc thư mới, Dư trở về không có đất. Quầy ngoài chỉ còn phần lẫn cát, ông đã bóp thử rồi trả, không mua vì ngại chủ đứng đợi. Hai người gặp nhau ở bếp, tranh bát nước cuối đủ lâu để Đậu đang giữ ấm phải đặt xuống giữa. Nhiên ngủ dậy muộn hơn đã nói, tóc có một nếp hằn vì gối trên áo cuộn. Không ai tới báo cửa trong sắp đóng. Hôm ấy thành vẫn là một buổi chiều ở phía tường, còn nắng ngoài mái mới lên.
Tịnh đã gửi được lời nhận ở tuyến Chỉ Vân. Người đưa thư vào thành có quãng riêng, nhưng nếu muốn gửi ra phải trở lại mái ngoài, báo trước một ngày để túi không đi mất. Cô ghi ngày trên mặt sổ, đánh thêm một nét như đã hẹn. Nhiên nhìn đủ để biết mình đang làm thật, rồi đưa sổ lại. Sáng nay cả nhóm định vào nhà đón, hỏi nơi giữ tiếng và tìm nguồn tên Nghị, chưa mang hai hòm đi qua những đường chưa thấy.
Rực muốn cùng. Ông đã ngủ được một quãng dài, mắt vẫn thâm, cười khi Dư bảo ông trông như mình sau một mẻ nung hỏng. Ông nhờ người giữ mái cất mẩu gỗ trong túi áo cũ, đắn đo rồi đổi ý mang theo. Việc muốn nó ở gần không phải một sự nhượng bộ khiến cả bữa hôm qua thành vô ích. Nhiên chờ ông buộc xong, không nhận lấy để chuyến vào trông can đảm hơn.
Viên Khách đón ở lối lát sạch, áo xám đã thay chiếc còn vết nước tối trước. Anh hỏi tên từng người muốn dùng hôm nay. Khi tới lượt Đậu, anh nhìn thẳng và đợi. Cậu nói Đậu, không nói thêm phần học việc. Nhiên nói Nhiên, Tịnh nói tên mình, Dư nói đầy đủ họ Thạch, Rực tự nói sau cùng. Viên nhắc lại chậm để người nào muốn sửa có thể sửa ngay, rồi quay vào khoảng sáng dưới cây.
Không có cánh cửa bật mở theo một tiếng khóa. Con đường chỉ hiện rõ hơn ở đầu lát đá, như trước đó người nhìn chưa biết nên lấy mái nào làm hướng. Viên đi một quãng rồi đứng để cả nhóm nhìn lại bến ngoài qua tán cây. Nhiên quay ngay. Chiếu phơi của người khách ngủ ngáy vẫn ở đó, mép trắng bay theo gió. Cô nhớ góc ấy bằng mắt, không vội chép thành một bức vẽ đẹp.
Phố đầu trồng hoa tím trong chậu dài. Một người đàn ông đang chùi dấu chân trên bậc, vừa chùi vừa phàn nàn ai cũng đi giữa luống vì thấy lối ấy đẹp hơn. Dư nhìn cây, hỏi hoa có chịu được bùn đất trắng không. Người ấy bảo cứ mua một chậu thử, nếu chết đừng đem tới bảo mình lừa. Ông cười, đáp đang cần đất làm chén, không phải làm mồ cho hoa. Cả hai nói thêm về đất tới lúc Viên phải đứng lại chờ.
Đậu ngẩng xem dòng sông cao. Từ trong, nó giống một con kênh đi qua các tầng bậc, nước được dẫn bằng những máng đá có chỗ ánh sáng lấp phần nối. Một người quét lá đứng trên cầu thả rổ xuống cho người dưới, dây kêu cọt kẹt, lá không tự biến đi. Có chỗ cột chống thật, có đoạn hiện như nối bằng ánh. Nhiên nhìn những bàn tay bận, thấy cả sự kỳ lạ lẫn phần công không có trong lời Phác nói.
Viên dẫn họ qua quán bánh. Mùi bột nóng khiến Tịnh dừng, xin mua hai cái, người bán phải quay lại bếp chứ không rút từ một cảnh bày sẵn. Rực nhìn trong sân bên, nơi một bà tóc trắng đang đơm lại cùng một bát, muôi xuống cùng chỗ, môi mấp máy. Người phụ nữ thật ngồi trước bà ăn rất chậm, thấy khách nhìn thì bảo tiếng bà mình, mình muốn có nó ở bữa chiều. Chị không mời họ vào nghe, Nhiên chào rồi bước qua.
Cách mấy nhà là một sân có người tập chữ. Tờ treo trên dây xấu tới mức Đậu tưởng trẻ con viết, tới gần mới thấy người cầm bút đã bạc tóc. Bà tự giới thiệu Châu, đang học nét móc từ đầu dù còn nhớ việc khâu áo rất rõ. Mỗi tờ viết có ngày khác nhau, không phải một buổi được dựng để qua mãi. Bà hỏi Tịnh chữ cô có đẹp không, xin viết mẫu. Cô nhìn Viên, anh nói có thể đợi, rồi cả nhóm dừng ở hiên.
Tịnh viết chữ “đường”, nét cuối hơi lệch vì giấy mềm hơn loại quen dùng. Châu nhìn, bảo chữ mẫu cũng lệch thì mai học theo có phải lỗi mình không. Tịnh cười, xin tờ khác. Dư đứng ngoài lẩm bẩm nên tính công tờ hỏng cho người mua đất, bị bà Châu đưa luôn bút bắt viết. Ông nhận, viết một chữ xấu hơn cả mẫu, rồi đổ giấy trơn. Đậu cười đến phải bám cột, Rực đứng cạnh xem rất lâu mới chợt nhận mình đã thôi tìm tiếng con trong mọi sân vừa qua.
Nhà đón ở cuối phố thấp hơn các mái bên cạnh, sân có một cây đang ra quả non. Viên không ngồi lên ghế chủ, chỉ tới bàn cạnh cửa lấy phần thư đã chuyển. Anh nhận giấy Mộc ghi, dẫn Rực sang gian giữ âm. Một người đàn bà ở đó nghe chuyện, hỏi ông muốn mang tiếng hay chỉ muốn rút khỏi những mái đang dùng. Ông nói phần sau trước, phần mang theo để mình nghĩ thêm.
Người ấy tìm được dấu chén đã tới nhà Mộc, chưa có lời nhận tắt ở bờ. Nhiên kể họ ở đó khi dầu hết và Mộc đã giữ chén im. Cô nói tên mình để chịu phần lời chứng, không dùng tên người cha thay một câu ông tự kể. Rực ngồi xuống, nói thêm muốn người hỏi mình trước khi đặt tiếng ấy vào chỗ mới. Bàn tay ông đặt trên giấy phẳng, không siết mép như lúc đọc thẻ ở bờ dài.
Tịnh ở lại cùng Rực. Viên đưa Nhiên và Đậu sang gian cạnh, nơi cất các dấu người mới tới. Họ tìm được Lê Nghị trong lượt của nhiều tuần trước, có mang ba chuông, được giới thiệu tới một nhà phía phố trong. Chỉ đường dừng ở đó, không có mục mỗi ngày ông đi đâu. Nhiên xin một người biết nhà dẫn quãng đầu ngày kế. Anh nhận hỏi, không mở một vách sáng cho cô nhìn cả đời người đang tìm.
Đậu hỏi ở gian này có ai tên Sương gửi thư chưa. Viên chỉ đúng tờ đã nhận, không đọc tên Nương lớn lên cho người đang chờ nghe. Anh nói sáng nay đã xác định một nơi giữ tiếng ban đầu, còn lời đã đưa đi các mái khác phải báo lại từng chỗ. Cậu hỏi bao giờ biết. Anh lấy giấy, viết ngày hẹn tới hỏi, lần này không bảo chờ vào lúc thuận. Nhiên cất phần ngày trong sổ đường, cảm giác khó chịu vẫn chưa hết nhưng đã có nơi để quay lại hỏi một người cụ thể.
Một cô gái mang ấm tới, hỏi khách Bến Mưa có muốn được người giữ thành tiếp không. Nhiên nhìn Viên, anh nói người ấy tên Lục Uyển, đã biết việc có người mang đèn tới tìm chủ. Họ có thể nhận buổi sau, hôm nay mệt thì nghỉ. Cô nhận một buổi sau, cần đem phần giấy đúng trước khi kể thay ai. Cô gái mỉm cười, hỏi trong chuyến này cô mong tìm được gì nhất. Nhiên nhìn qua cửa có bóng nắng, đáp mong người được hỏi có thể trả lời bằng ý họ hôm nay.
Bữa trưa họ ăn ở sân thường sau nhà đón. Cái bàn có chân lệch phải kê giấy, bát dùng không cùng bộ. Rực đã nhận lời sẽ gửi rút tiếng khỏi mái trên nhánh sông, chưa nhận mang bản giữ âm mới. Ông kể người trông gian ấy không hiểu vì sao không lấy ngay món có thể làm, hỏi đi hỏi lại tới lúc Tịnh phải nhắc ông đã đáp. Nhiên gật, không sửa câu chuyện thành tất cả nơi đây đều biết nghe người khác.
Ở bàn kế, một gia đình tranh việc chuyển tới nhà khác vì người cha muốn gần kênh, người con gái muốn học may ở phố dưới. Bà mẹ bảo bếp mới quá xa giếng. Các giọng nói đè nhau, chẳng có vẻ gì bị giữ mãi trong hạnh phúc đã sửa cho đẹp. Đậu nghe, có lúc quay sang cười với Nhiên. Cô cũng cười, thấy vai mình thả xuống. Thành có những người đang có chuyện ngày mai, không chỉ những người muốn quay về một ngày cũ.
Dư tới kho gần đó cùng người bán hoa giới thiệu, về mang một mẫu đất khác tốt hơn. Ông nói sẽ phải ở thêm mấy hôm xem mẻ thử, không vì cả nhóm cần người mà tự nhận. Nhiên hỏi nếu thuê cùng một chỗ nghỉ ngoài có tiện không, ông đáp tiện, tiền chia rõ. Tịnh bảo mình muốn vẫn ngủ ngoài đêm nay để tới lượt thư không quên đường. Rực đồng ý, Đậu nhìn dòng nước cao một lần rồi cũng gật.
Viên nghe họ chọn, dẫn ra đúng lối dưới cây. Anh không trêu khách mới vào đã muốn ra. Nhưng khi qua sân có tiếng gọi “con”, chân anh ngừng, mặt quay sang rất nhanh. Nhiên hỏi có cần đợi không. Anh lắc đầu, tiếp tục bước, ngón tay siết chùm chìa vào lòng bàn tay. Đậu đi cạnh nhìn thấy rồi thôi không hỏi vì sao anh cầm chìa mà vẫn đứng trước một cửa rất lâu.
Bến ngoài đã có nắng xế, khác hẳn màu trong thành khi họ vừa rời. Tịnh tới người giữ thư hỏi một lần rồi quay lại đánh nét ngày. Đậu sờ phần chiếu phơi, kéo xuống trước khi sương, Rực giúp Dư khuân hai hòm từ chỗ gửi ra mái họ thuê thêm. Mười dấu niêm còn đó, ánh thứ sáu nằm dưới vải, không chỉ về phố nào. Nhiên đặt giấy chỉ nhà Nghị cạnh chúng, thấy lần đầu có một quãng cần đi bằng người thật dẫn.
Cô ra bậc nhìn nước. Thành sáng, có nhà cũ lặp động tác, có người đang viết nét chữ chưa từng biết, có một người giữ chìa vẫn quay trước tiếng gọi phía sau. Cô đã vào rồi ra được trong một ngày. Điều ấy không trả lời cho Sương đang nghe tên mỗi đêm, cũng không xóa được cái nhà Rực suýt ở mãi. Nó làm câu hỏi về chỗ này khó hơn một lời kết cô có thể đem về Bến Mưa thật nhanh.
Tối, họ chia hai cái bánh Tịnh mua, đã nguội và hơi cứng. Dư định chê, Châu từ trong thành đi ra tới mái tìm Tịnh để khoe chữ tập, đứng ngay sau nghe được. Bà hỏi ông có muốn nấu thứ gì ngon để bù không. Ông quay phắt, cả mái cười. Bà mang theo ba tờ tập mới, một chữ lệch hẳn vẫn không chịu bỏ, nói ngày mai sẽ cho họ xem mình viết khá hơn. Đậu nhường chỗ ngồi, Rực rót thêm nước.
Châu bắt mỗi người viết một chữ để bà giữ so. Đậu chọn “bến”, Rực chọn “ghế”, Dư ngồi ngay ngắn viết “đất” rồi bị cả ba nhìn vì nét to tràn qua phần giấy của Nhiên. Ông bảo đất mua thường tính cả phần lẫn nên chữ cũng cần rộng, Châu giật giấy sang chờ ông viết lại. Nhiên chọn chữ “về”, đầu bút ngập ngừng ở một nét, chấm mực đọng lớn hơn muốn. Bà Châu nhận hết, không lựa chữ nào đẹp hơn để trả người còn lại. Bà gấp tờ chữ tràn của Dư riêng, cười bảo món này phải có người nhìn mới nhớ được vì sao mình học.
Nhiên giữ tờ mẫu trước gió cho Tịnh chỉ nét. Trong thành, buổi chiều còn nguyên phía trên mái xanh. Ngoài này có một đêm đang tới, một người vừa sang thăm chỉ vì muốn khoe điều mới học, và mười chiếc bình sẽ cần được mang vào khi gặp đúng người. Cô ngồi cùng mọi người tới khi ngọn đèn thường được châm, không vội đứng lên nhận thêm một việc trước lúc bữa tối khép lại.
Chương 37: Bữa chiều lặp lần thứ bảy
Quyển III — Thành Không Có Đêm