Chương 63: Không ai gọi hộ

Quyển IV — Những Người Không Muốn Trở Lại

Nhiên tìm được lò dưới bãi chợ vào chiều ngày thứ năm từ lúc Dư rời sân dâu. Nước đưa cô ngược một chặng, phần bãi phải đi cùng người biết nền, chuyến sau lại đợi hàng dỡ xong mới nhận thêm ghế. Cô đã có đủ thời gian tự nói lời xin lỗi trong đầu tới mức câu nào cũng bắt đầu trơn. Tới cửa lò, nghe tiếng Dư mắng một miệng bình vừa sụm, mọi câu ấy bỗng lạc giọng. Ông đang làm việc, không ngồi trong một gian dựng sẵn để nghe cô tới hiểu ra.

Cô đứng ngoài bóng đất phơi, đợi người khuân tránh lối rồi chào. Dư ngẩng lên, nhìn cô, đặt hai ngón dính đất xuống cạnh bàn. Nhiên hỏi sáng mai hay lúc nào ông có thể nhận một cuộc nói chuyện ngắn, nếu chưa muốn cô sẽ tìm chỗ nghỉ trước. Ông đáp sáng mai, sau mẻ phơi đầu, chưa phải bây giờ. Cô nhận, không thêm mình đã đi năm ngày. Đường ấy là lựa chọn của cô; không phải món công có thể đặt lên cái bàn ông chưa cho mình chạm.

Ra quầy khoai, Bạc nhìn túi áo đã dính bùn tới gấu, bảo Nhiên đi xa hơn một cái chợ mà về như vừa đào giếng. Cô mua phần ăn, hỏi phòng trọ dưới bãi còn chỗ không, không xin Bạc tới nói hộ Dư. Bà chỉ, rồi lấy một củ mới thay củ trong bát quá xơ. Nhiên cảm ơn. Có người tốt với mình trong ngày đi xin lỗi không khiến người mình làm hỏng chuyện phải tốt theo. Cô ngồi ăn, nhìn hai lượt chuông chợ làm người ta dừng rồi lại tiếp những việc riêng.

Nếp đi ngang mang rèm hạt mới, thấy cô thì tới chào. Cô chỉ miếng gỗ cuốn chỉ đã khắc rõ tên, Nhiên nhận ngay, hỏi món giao hôm trước có được sửa lại đoạn thừa không. Nếp kể đã sửa, chủ nhà thích tiếng nó khác loại chén luôn lặp đúng câu cũ. Dì Liễn đem áo tới quầy rồi một hôm nhắn muốn mời ăn, không bảo cứ tới là phải dọn túi về. Nếp chưa nhận lời, có thể nhận sau. Chuyện tốt không đến đủ trọn để Nhiên dùng nó xóa cảm giác mình vừa phụ một người biết ngừng đúng ở đâu.

Đêm, cô nằm trên giường thấp, nghe người trọ cạnh trở mình vì muỗi. Tờ nháp gửi Dư đã gấp nhiều nếp, chữ nhờ người hàng được viết đi viết lại. Cô tưởng tượng nói một lần rồi được ăn cùng như trước, thấy chính mong muốn ấy lại đang dựng cho ông một vai: người bạn hiểu lỗi người khác đủ để quay về. Cô đặt nháp lên ghế, không xé, cũng không học thuộc thêm. Mai ông có thể không muốn ăn cùng, không muốn nghe mình giảng lại điều ông đã hiểu từ hôm đầu.

Sáng, cô tới sau giờ Dư bảo, mang nước cho mình uống trên đường, không lấy bánh hay món quý làm câu mở. Ông đã phơi xong, đang rửa đất khỏi kẽ móng, chiếc móng thiếu cũ vẫn ở đó, không biến thành một dấu thương do chuyến mình. Ông dẫn cô tới ghế ở bên hông lò, nơi tiếng lửa còn nghe mà không cần nói lớn. Một người thợ đi ngang định hỏi gốm, Dư nhờ chờ sau, tự dành đúng một khoảng cho cuộc gặp chứ không để mọi người bỏ việc vì nó.

“Tôi đã nhận lời không hỏi hộ tên anh ông,” Nhiên nói. “Sáng ấy tôi vẫn nói đủ tên Cẩn, tên ông và chỗ định nhờ trả tin cho một người ngoài. Tôi chưa có quyền nhận chuyện ấy tới thay ông.”

Ông nghe, bàn tay đặt trên gối. Cô kể đã dừng tờ ghi trước khi lên hàng, trả công phần người kia đã làm, chưa gửi tiếp một tên nào. Không ai có thể khiến người đã nghe quên đi bằng một câu xin lỗi; nếu mai họ tự nhắc, cô sẽ nói đúng mình đã nhờ trái ý. Cô sẽ không giải thích đó là điều ông âm thầm muốn mà chưa dám nhận. Tới đó cô ngừng, để ông hỏi hoặc kết cuộc gặp, không tiếp bằng chuyện bản thân đã khó ngủ ra sao.

Dư hỏi cô có kể chuyện mình với Phương không. Nhiên đáp đã nói việc nhờ trái lời, Phương nghe ở sân, cô không đọc tờ riêng hay kể phần chiều đã hiến. Đậu chỉ nhận thư báo cô trễ vì cần xin lỗi một người, không tên hay chuyện thân nhân. Ông gật, nhờ sau này cũng đừng dùng chuyện mình làm một câu dặn học trò về người chưa muốn được cứu. Cô nghe mà mặt nóng lên. Cô đã định rút một điều tốt từ lỗi để dạy Đậu, trước khi hỏi ông có muốn đời mình được đem vào bài ấy không.

“Cô vẫn có thể dạy từ việc mình làm,” ông nói. “Phần của tôi, để tôi chọn kể.”

Cô nhận. Ông nói mình còn giận, hôm qua nghe ai ở lò hỏi quê anh trai đã muốn giấu cả tay gốm dù biết người ấy chỉ chuyện nghề. Cái giận không chỉ ở tờ giấy đã xé. Nó khiến những câu bình thường bỗng có một lớp phải đề phòng, mất một chỗ từng ngồi ăn không cần che tờ mình viết. Nhiên không hỏi bao lâu hết lớp ấy. Cô nhìn tro rơi ở mép lò, giữ yên tay, hiểu cuộc nói hôm nay không bắt ông biết sẵn một ngày mình sẽ tin lại.

Dư muốn làm hết mẻ thuê rồi đi một đoạn riêng, có việc ở bãi đất phía nam. Ông không tới Giếng Cũ với cô. Khi rời sân đã định như vậy, không phải sau lời xin lỗi lại nghĩ ra để phạt thêm. Ông sẽ để một nơi nhận thư nếu muốn gặp về sau, nhưng không nhận tin Cẩn do cô thu xếp. Nhiên đáp mình hiểu phần ấy, không xin ông chỉ hộ tất cả đường tiếp trước khi đi. Cô sẽ hỏi người nhận dẫn như đã hỏi người đưa qua bãi cạn, trả công từ phần đường của mình.

Họ ngồi im một lúc. Cô tưởng cuộc gặp hết, đứng lên hỏi còn việc nào cần mình làm đúng trước khi về không. Dư nói đừng biến mình thành người phải nghĩ ra hình phạt hoặc công chuộc để cô nhẹ. Có món bình thường nhờ được, ông sẽ nhờ như mọi người. Hôm nay ông cần cô đứng tránh chỗ người khuân chuẩn bị mang đồ qua. Nhiên bước sang ngay, nghe ông bật cười rất ngắn trước vẻ luống cuống của cô. Tiếng cười chưa trả mọi thứ, chỉ có một điều hiện tại không cần được giữ nặng mãi.

Người khuân đi qua, một tấm ván lót rung làm cái bình thấp suýt lăn. Nhiên đỡ được bằng gốc tay, hỏi để đâu. Dư chỉ chỗ đất khô, cô đặt rồi thả, không ở lại ôm bình chờ ai khen mình vẫn hữu ích. Ông nhận tiếp công việc, cô lùi khỏi lối, tự thấy buổi xin lỗi đã kết dù lòng còn muốn nói thêm. Cô chào, hẹn nếu có thư sẽ chỉ hỏi địa chỉ ông nhận. Ông chào lại, quay về miệng bình dưới khăn ẩm, chọn nắn thêm một đường mình còn chưa vừa.

Ở bến hàng, Nhiên gặp người bán mảnh gốm từng nhắc Cồn Nâu. Ông nhận ra cô, hỏi còn nhờ tìm tay thợ không, biết một chuyến sắp tới. Cô nói không nhận việc ấy cho Dư, mình đã hỏi khi ông không muốn, xin đừng treo tên ông ở quầy. Người ấy hơi khó chịu vì tưởng đã đem tin có ích. Cô không cãi rằng ông nên hiểu, chỉ nói đúng phần mình nhờ sai. Một câu dừng ở ngoài cuộc gặp khó hơn câu trên ghế, bởi không có Dư ở đó để thấy cô đã làm đúng.

Cô thuê lại một lượt về gần Giếng Cũ vào sáng sau, còn một chiều ở chợ. Nhiên đi mua chỉ cho Phương, thấy gói áo Liễn để quầy đã mất, hỏi có phải Nếp lấy không. Bà bán kim nói không biết, có người giữ quầy khác nhận chuyển. Cô dừng ở câu không biết, không chạy tìm Nếp để chốt cho mình một kết quả đẹp. Cô chọn chỉ đúng màu tay áo rách, hỏi tiền, rồi mua thêm một cuộn của mình. Có những việc có thể kết bằng món thật trong tay mà không cần đọc cả đời người khác cho đủ ý.

Bạc thiếu người bưng trong lượt đông buổi chiều, thấy Nhiên ngồi đợi thì hỏi có nhận một ít công không. Cô nhận, đem hai bát khoai sang bàn cuối, nhớ lời bà dặn bát nhạt bên trái rồi tới nơi lại xoay khay khác hướng. Người khách nhăn mặt vì muối, cô phải nhận đã đảo chỗ, đổi bát mới, phần nhầm để mình ăn sau. Bạc không trừ hết công, trừ đúng phần nguyên liệu phải thêm, bảo người chèo mà cứ nhớ trái phải theo khay thì khách vải dài ướt áo cũng đáng. Nhiên cười, bưng lượt sau bằng hai tay, hỏi lại đúng bát trước khi bước.

Giữa hai lượt, một tiếng chị Hai ngoài mái vẫn làm Bạc ngẩng lên. Bà đặt kẹp xuống, chờ hết câu rồi tự chọn quay về nồi. Hôm nay bà đủ tỉnh để làm thế, không có nghĩa ngày mai ai được quyền lại thử tiếng to hơn. Nhiên không vội khen bà đã tự vượt qua. Cô chỉ hỏi bàn cuối có gọi thêm khoai không, nghe bà đáp không, họ đang ngồi cãi chuyện mua dép. Những câu hỏi về bát và dép cho bà được bán hết một buổi, không luôn phải kể mình đã bị gọi ra sao để người đứng cạnh biết cách nhìn.

Chiều, Dư tới quầy khoai, không phải tới tìm cô; ông đã hẹn nhận phần ăn cho hai thợ cùng lò. Thấy Nhiên, ông ngồi chờ ở đầu bàn còn trống. Bạc hỏi cô có xếp đồ nặng dưới nền trọ không, nghe chuyện sàn nghiêng hôm trước rồi chửi người giữ nhà không chịu sửa. Dư nói mình vừa thấy có người kê lại một góc, chưa hết, Bạc bảo thế thì mới làm được nửa việc. Ba người nói về một cái sàn, không nhắc Cẩn. Nhiên ăn chậm, cảm giác ngồi cùng còn vụng mà không vì vụng phải kéo ghế xa khỏi nhau.

Lúc đứng dậy, Dư đưa cô một nút nồi ông vừa nung trong phần lò thuê chung. Nhiên hỏi công, ông nói nắp đất ở sân dâu đã hỏng, nên làm nút này gắn vào cái nắp mua ở chợ, cầm đỡ nóng. Một món đỡ nóng là điều ông muốn làm từ trước khi giận, giờ vẫn muốn gửi Phương. Cô nhận, không nói vậy là ông hết giận rồi. Ông xếp phần ăn, nhờ nhắn chị đi đường giữ túi giấy ở chỗ khô. Phương có thể nhận lời ấy trực tiếp qua món nhỏ mà không phải làm người nói hộ rằng đoàn đang thiếu ông.

Đêm cuối, Nhiên viết cho Phương báo sáng sẽ nhận thuyền, hai chặng và phần bãi còn chờ người dẫn, chưa hẹn đúng giờ tới. Chị có thể làm việc đã chọn trước, không cần giữ gian có tiếng Mai mở tới lúc cô kịp về. Cô gửi theo người đi sớm hơn một phần đường, biết thư có thể tới sau chân mình. Nút nồi được bọc riêng trong túi áo, một thứ không cần nghe giọng người đã cho vẫn mang được ý của buổi hôm nay.

Sáng, cô rời chợ, không ghé lò thêm để được thấy một cái gật cuối. Từ bến nhìn lên, khói lò bay ngang dưới mái kim, Dư ở nơi nào trong đó cô không biết. Ông có mẻ đất, công người thuê, đường phía nam và câu mình chưa muốn gửi cho anh. Nhiên đẩy thuyền theo người nhận chặng đầu, ngồi ở ghế đã trả công. Không ai trên thuyền biết chuyến vừa rồi đã cho cô điều gì. Cô nhìn đường về, chịu để lời xin lỗi ở đúng nơi nó được nghe, không gọi người đã chọn đi riêng trở lại cho câu chuyện mình được tròn.