Chương 42: Ngày không có khách mới
Quyển III — Thành Không Có Đêm
Thuyền không rời bậc dù người chèo đã ngồi đủ. Khách mới từ các bến được nhắn dừng ở phía ngoài từ lượt cuối đêm trước, mái nhận người sáng nay im. Một người đàn bà mang gói đồ xuống, đứng chờ trên viên đá cuối cho tới khi đầu dây neo bị cuốn lại trước mặt. Bà hỏi mình tới trễ chăng. Người chèo nói hôm nay chưa nhận khách, phải chờ nhà đón báo. Bà quay nhìn những người đã tới trước, có cả Khang ôm hộp đàn, không ai được lên.
Nhiên tới cùng Tịnh, lá thư gửi Phương vẫn còn trong tay. Trên mái không có bảng tuyến mới, chỉ một tấm vải buộc ngang phần bước xuống. Người nhận thư nói túi có thể theo thuyền hàng chiều, còn người phải đợi. Tịnh hỏi thuyền ấy có ghé bến trung chuyển xuống Chỉ Vân không. Ông gật. Cô nhìn chỗ còn trống dưới mui, ngừng một lát rồi hỏi tại sao mình không thể ngồi đúng chỗ túi thư sắp nằm.
Ông lảng mắt, bảo không phải mình quyết. Bến đã nhận lời từ Uyển, ngoài nhánh có người mất dấu, chưa rõ đường thì không đưa thêm ai ra. Khang hỏi đường nào lạc, người dẫn mình tới bến đông đã biết đi nhiều lượt. Người chèo kéo nón xuống gối, nói lạc ở quãng xa hơn, còn nếu cho anh lên để sau tự đi tiếp thì nhà đón vẫn tính mình đã nhận đưa khách ra khi chưa có phép.
Một người trả tiền trước đòi lại phần phí. Người nhận trả ngay, như thể tiền về tay sẽ làm việc không đi được bớt đáng giận. Ông khách ném tiền xuống rồi tự cúi nhặt, đầu gối chạm đá rất mạnh. Nhiên giữ tay Tịnh khỏi bước tới nói thay quá sớm. Người đưa tin rút lại, nhìn cô. Cô buông tay, nói chỉ định xin đợi ông nhặt xong, nhận mình vừa giữ khi chưa báo. Tịnh gật, giận vẫn còn nguyên trên mặt.
Uyển tới lúc người trên bậc đã thành một đám. Cô không mang hộ vệ, đi nhanh từ lối dưới cây, cúi hỏi người vừa đập gối có cần ngồi không. Ông từ chối, hỏi bao giờ thuyền đi. Cô đáp muốn hỏi rõ nhánh mất trước, có thể chỉ một vài ngày. Người đàn bà ôm gói nói mình đã đợi hết một vài ngày ở nhà, sáng nay mới ra vì không muốn ở thêm. Uyển nhìn bà, nói các mái vẫn nhận chỗ ngủ, không ai phải lo đêm ngoài bờ.
Nhiên nghe Tịnh nói cần về tuyến gửi thư cha, biết rõ bến chuyển, không đi nhánh xa nơi đang mất dấu. Uyển đáp vẫn phải có người dẫn quãng đầu, hôm nay không nhận để khỏi ai vì thấy có thuyền rời mà đòi tự đi theo. Nhiên nhìn các gói hàng đang được bốc xuống thuyền bên cạnh. Người đi đường hàng vẫn rời, chỉ người muốn đổi chỗ chưa được nhận.
Cô hỏi có ai thật sự quay lại báo nhánh bên ngoài đã mất không. Uyển nói một chiếc thuyền chưa tới nơi hẹn, hai người bến sau tới hỏi, chưa có tin. Chưa tìm thấy xác người hay mảnh vỡ nào. Cô không muốn đợi tới lúc chỉ có mái chèo trôi về mới giữ những người khác. Nhiên nhìn nét mặt ấy, nhớ câu cô đã kể dưới cây, và hiểu sự vội của nỗi sợ đang được tính bằng ngày của những người đứng đây.
— Giữ lại bao nhiêu người thì thuyền chưa tới ấy sẽ được tìm thấy? — Tịnh hỏi.
Uyển im. Câu không dữ nhưng làm những người bậc dưới quay hẳn sang. Cô nói không phải đổi người, chỉ cần họ đợi trong chỗ mình còn nhìn được. Một người đàn ông từ phía trong xen vào, bảo bên ngoài nguy hiểm, thành đã có nơi cho ở, sao cứ thích đi rồi bắt người giữ lo. Khang nhìn anh, đáp mình không nhờ ai lo bằng cách lấy ngày đi của mình. Người kia đỏ mặt, nói nếu ai cũng đi thì nhà đón còn giữ gì.
Nhiên bước giữa hai người trước khi tay họ chạm. Cô không nói người muốn ở phải đi cho biết, chỉ nhờ để người trên bậc nói hết. Một cô gái gói đồ bằng chiếc áo sẫm nói muốn tới bờ cao xem tuyết, không thể đợi tới lúc cả thế giới hết nguy hiểm mới đi. Cô tên Hạ, đã ra xin tuyến ba lượt, hai lượt trước bị gia đình gọi về ăn đúng lúc. Hôm nay đã đứng được ngoài, thuyền lại không cho lên.
Uyển nghe tên, hỏi người nhà đã biết chưa. Hạ đứng cứng như lại có một cửa khác chắn trước mặt. Cô đáp đã biết, không đồng ý, còn mình vẫn muốn đi. Người giữ thành nói sẽ nói riêng với nhà để họ đừng quá lo. Nhiên nhìn Hạ, thấy cô sắp gật theo thói quen vì bất kỳ ai nói nhỏ và chắc hơn mình. Cô hỏi Hạ có muốn một buổi nói như vậy không. Cô gái lắc đầu, đặt gói áo xuống bậc để hai tay khỏi run.
Viên Khách tới với tin chỉ có một tuyến chưa tới, những đường bến ngoài chưa ai báo mất. Uyển nhận tờ nhưng chưa cho tháo vải. Cô nói người giữ tuyến không được nhận khách cho tới khi có lời mới. Giọng cô nhỏ, các tay người chèo đang tháo dây dừng thật. Nhiên thấy Viên định nói, tiếng “con” từ một người khách đang gọi đứa trẻ cạnh bếp làm anh quay phản xạ. Khi quay lại, khoảng anh có thể chen đã qua.
Cô xin thuê một thuyền nhỏ ở bến, chỉ thử quãng gần đã đi vào cùng người tuyến, có Đậu giữ bậc. Uyển nhìn cô, hỏi định mang ai ra. Cô nói trước mắt không ai, muốn nhìn đường bằng mắt mình vì tới giờ họ chỉ được bảo phải đợi. Người giữ thành cho phép một lượt gần, yêu cầu người bến giữ dây, giọng như đang nhường để ai cũng thấy mình vẫn nghe. Nhiên không nhận dây buộc thân, nhận thuyền có dây neo cần người cùng giữ chỗ.
Tịnh đi với cô, Đậu ở bậc cùng Rực, Dư nhận giữ đồ của Hạ khỏi lối người qua. Khang đứng sát người làm đàn đã tới muộn, cả hai mang những thứ tưởng sáng nay lên thuyền được. Nhiên nhìn họ một lượt rồi xuống khoang. Cô muốn đem về một câu tốt hơn chưa biết, nhưng mái vừa chạm nước đã nghe mình lấy sức mạnh quá, phải hạ để Tịnh có thể cùng giữ.
Quãng nước đầu yên. Bậc ngoài vẫn thấy, cây lớn trên tường thành lộ một nhánh cụt, phía trước có mỏm lau nơi thuyền tuyến hôm tới đã vòng. Nhiên đi đúng góc đã nhìn khi ngồi cạnh cửa mui, tới mỏm mới quay để nhớ hướng trở lại. Tịnh chỉ bến. Từ đây hai mái giống nhau hơn, cây cụt khuất trong tán, một vệt sáng thành đi trên mặt nước kéo mắt về phía sai. Cô nhận ra hôm vào mình chỉ nhìn tới trước, chưa có quãng ngược đủ rõ để dẫn cả một thuyền người.
Nhiên không gọi. Cô chèo ngang lấy góc, Tịnh chống sào thử đá, báo dưới là bùn mềm. Thuyền trôi một chút, dây neo chạy qua khoen. Đậu ngoài bậc nhấc tay như đã hẹn, báo chỗ dây sắp hết phần cho chạy. Cô nhìn tay ấy, quay lại trước khi cần một tiếng thật lớn. Hai mái chậm, vệt sáng sai kéo khỏi tầm mắt, cây cụt hiện một phần, bậc về gần dần sau ba lượt đổi góc.
Lên bến, cô có thể nói đã ra được mỏm lau. Hạ nhìn cô chờ, Khang cũng vậy, cả một đám mắt muốn quãng ngắn thành câu chắc đi được hết. Nhiên đặt mái, đáp mình chỉ biết tới đó và quay được khi còn người đứng bậc giữ dấu. Chưa dẫn ai qua nhánh xa, chưa biết ngoài kia có thuyền nào mất thật. Người vừa giận Uyển xì một tiếng, nói ra thử cũng chỉ về đúng điều đã được báo, làm mọi người hy vọng vô ích.
Cô nhận mình chưa đem được cách đi hôm nay. Tịnh bước lên, áo ướt một bên, bảo chưa tìm được đường không có nghĩa lời giữ lại vì lo đã tự thành đúng. Uyển nhìn hai người, nét mặt có phần nhẹ vì cuộc thử không cho Nhiên cái thế dẫn đám đông rời. Cô nhờ đưa thêm nước tới mái, hứa lo bữa tối cho người phải đợi. Nhiên nhìn nước, thấy một bữa ăn ấm vẫn có thể đi cùng một việc không được nghe.
Viên cùng cô kéo thuyền khỏi lối. Lúc tay hai người gần nhau, anh nói rất khẽ mình sẽ chép những quãng đã xác nhận không mất, để mai khỏi lại nói tất cả ngoài bờ đều chưa biết. Nhiên hỏi có thể đưa người muốn ra xem cùng không. Anh gật rồi nhìn Uyển, cái gật chậm lại, nhưng không rút. Cô chưa gọi đó là lời hứa sẽ mở tuyến. Ít nhất có một câu anh đã nói trước khi quay về tiếng của người khác.
Hạ lấy gói áo từ Dư, định vào thành. Cô đi được tới gốc cây rồi quay lại hỏi mái ngoài có nhận một chiếu không. Rực nhường chỗ đồ của mình, Tịnh hỏi cần lấy gì từ nhà trước khi tối, cô nói có một cái bút thôi, sáng mai nhờ người quen mang. Không ai giữ gói áo để cô khỏi đổi ý. Cô ngồi xuống bậc, mặt trắng bệch như vừa đi một quãng dài hơn Nhiên chèo tới mỏm lau.
Chiều, thuyền hàng rời với túi thư. Tịnh đứng nhìn tới lúc mái che khuất, trong túi đã có lời cha chưa nhận được và thư Nhiên gửi Phương. Cô đã được gửi tin, chưa được đi cùng điều mình muốn. Nhiên đứng cạnh, không bảo ít nhất thư đã ra để phần bực của người kia bị ép nhỏ. Tịnh nói nếu tuần sau vẫn giữ, mình sẽ cần tìm đường khác. Cô nghe, đáp sẽ nhìn các quãng Viên mang tới trước, không bảo người đưa tin phải ở cùng chuyến mình tới cuối.
Dư đem bát nước đặt cạnh Hạ, hỏi muốn cay không vì nồi tối nay có người sắp cho ớt trước khi hỏi. Cô ngẩng, ngạc nhiên rồi bật cười một tiếng nhỏ. Khang ngồi làm tiếp chốt hộp ở bên, đục mạnh quá khiến miếng gỗ bật vào chân Rực. Ông nhảy giật, mắng cậu làm như bắn tên, cả ba cười rồi phải nhặt gỗ cho đủ trước lúc người giữ mái quét. Không ai vì còn cười mà đã nhận việc mình bị giữ thành chuyện có thể quên.
Hạ ăn được nửa bát mới nói ở nhà mọi người gọi mình là bé út. Lúc còn sống cô đã lớn, trong các buổi cũ được giữ thì cứ quanh quẩn cái tuổi người anh có thể bế. Mẹ không còn là người ngồi nói chuyện mới, chỉ có một câu bảo đợi anh về, còn người anh thật trong thành vẫn dùng câu ấy mỗi khi cô muốn rời. Đậu hỏi sao lại muốn xem tuyết, cô đáp mình chết ở một xóm ven biển, cả đời chỉ thấy tuyết trong tranh. Ở nhà có thể dựng một vạt trắng, nhưng cô chưa từng đặt chân, muốn biết tới đó lạnh có giống lời người qua kể không. Rực hỏi tên Hạ có phải tên từ nhỏ. Cô gật, cười bảo người muốn đi xem lạnh mà mang tên mùa nóng chắc chỉ nên mang thêm áo, không cần đổi cả tên. Tịnh kéo chăn mình vừa hong sang phần chiếu mới, nhắc đêm ngoài này đã bắt đầu lạnh trước khi ai tới được bờ cao.
Tối trong thành vẫn sáng. Ngoài bến, bảy người ngồi quanh một nồi, có người lần đầu tự chọn chưa về nhà. Nhiên đặt bản vẽ quãng lau cạnh bát, kéo áo che khi gió làm than nhòe. Chỉ một mỏm nước, rất ít so với đám người đang đợi được đi. Cô nhìn nó đủ lâu để không kéo nét xa hơn điều đã thấy, rồi cất xuống. Sáng mai cần có người chịu nhìn cả quãng mình đã biết lẫn lời từ chối đang bị bỏ lại trên bậc.
Chương 43: Đèn treo sau sân
Quyển III — Thành Không Có Đêm