Chương 54: Những người đợi một chuyến khác

Quyển III — Thành Không Có Đêm

Rực mở lớp vải bọc chén ở ngoài bậc, nơi có thể nghe tiếng người đang giặt phía dưới. Ông bảo chỉ cho xem, hôm nay không mở âm. Đậu nhận chén bằng hai tay, nhìn những đường vân khác món mình từng làm nứt, rồi trả ngay khi Rực đưa tay. Nhiên ngồi phía trên, hơi thở tự nhiên nhẹ đi vì ông không hỏi cô có nên nghe không. Cô đã từng gọi ông bằng một vai khiến ông bước sai. Quyết định hôm nay không cần sự tán thành của cô để thành thật.

Ông kể lần lấy về, Mộc tìm chén sau một dãy đồ được gửi từ những quầy khác nhau. Có một món đã dời, phải đợi người coi kho về mới mở. Rực đợi hai ngày, trở lại đúng hẹn, mang theo chiếc móc thùng để khỏi ngồi không. Khi tìm được, Mộc hỏi có muốn nghe thử xem còn đúng tiếng không. Ông nghe một lượt, đủ để nhận, rồi xin ngừng. Tiếng An vẫn chỉ đoạn đã giữ trước khi ông chết; cậu bé không biết hôm nay cha đã đóng được một chiếc ghế thẳng.

Những nơi dùng lại đoạn ấy chưa đồng loạt thôi. Mộc đã trả món mình giữ và nói đúng những mái từng nhận sao vân từ nguồn này, nơi khác Rực sẽ nhờ người mang lời. Ông không muốn cả ngày chạy theo tiếng con để bảo thiên hạ ngừng gọi. Ông dành hai buổi mỗi tuần, buổi khác đóng ghế ở bếp Hựu, ngồi ngoài sân với ai muốn tới. Có hôm nghe chén riêng xong ông khóc, có hôm không mở. Nhiên nghe, không lấy ngày ông còn khóc làm lý do khuyên đừng giữ món ấy nữa.

Chiều trước khi chuyển chỗ, Rực tới bếp Hựu nhận lại tiền chiếc ghế đầu tiên có người mua. Ông cầm đồng tiền trên đầu ngón, nhìn như không biết bỏ vào túi nào. Đậu bảo để cùng tiền cũ, ông không chịu, lấy một túi vải nhỏ buộc riêng. Công mới không làm công cũ mất giá; chỉ là lâu quá ông mới được trả một việc do chính mình chọn làm, không phải tiền đường dành cho chuyến đuổi theo một giọng nói. Ông mời cả mái ăn, rồi phải nhận ngay rằng số tiền không đủ món vừa gọi.

Hựu đem ra nồi khác, bảo tiền ít ăn ít, đừng có vì làm ghế thẳng mà định ngồi mâm cao. Rực cãi ghế nhà ông trước kia còn lệch, cả hai nói qua lại trong lúc Đậu chia bát. Nhiên nhìn chỗ chân ghế mới vẫn có vết cưa hụt, nghe tiếng Rực cười lẫn giữa người thật. Lát nữa ông có thể về phòng nghe An, chuyện ấy không lấy mất buổi ăn này. Cô ăn hết phần mình, nói sáng mai còn cần ông giữ đầu xe xuống dốc. Ông nhận, hẹn giờ rồi tự đi trước khi nồi canh nguội hết.

Khi nhóm chuyển xuống bến Cửa Nghiêng, Rực đi tiễn bằng một chiếc xe mượn chở hòm. Bến ở dưới tầng sông cao, nhìn lên thấy cả ánh đèn trong thành nhưng tới chiều vẫn có bóng mây thật. Bà Lữ giữ nhà đợi ở đó, có một thuyền nhỏ cho thuê theo ngày, hai tấm chiếu lót đã mòn giữa. Đậu hỏi có nhận công sửa ván trừ tiền nghỉ không. Bà bảo mình cần người chở đồ gần, ván sẽ thuê thợ, cậu đừng giành việc không giỏi chỉ vì nghĩ người ta thích được sửa không tiền.

Cậu hơi ngượng, nhận hai lượt gần dưới sự dẫn của Cừ, người chèo bến đã quen dải cọc phía tây. Nhiên tới lượt đầu, ngồi dưới mái quan sát rồi bị bà Lữ đuổi đi mua gạo vì người chèo cứ nhìn về cô. Cô xách túi đứng lên, buồn cười mà cũng thấy lòng hẫng. Đậu chưa thể đi xa một mình, nhưng quãng này cậu đang học một người khác. Cô không cần đứng trọn mọi buổi học để bảo đảm những gì cậu biết vẫn đi qua tay mình.

Ba tháng ở Cửa Nghiêng không trôi đều. Có tuần gió quật đến mức bà Lữ không nhận chuyến, tiền nghỉ vẫn phải trả bằng khoản dành từ công bến cũ. Có tuần người đông, Đậu đi tới tối, Dư nhắc ăn thì cậu cáu, rồi phải đem bát sang xin lỗi sau bữa. Nhiên nhận việc đưa người qua một đoạn có góc đá giống bến trước nhưng khác xoáy nước, mất hai lần mới quen. Hòm chín vỏ nằm dưới giường bà Lữ, thỉnh thoảng được mang ra hong lớp bọc, tám phần sáng không phải món công để bù những ngày thiếu tiền.

Nhiên vẫn gửi những lời hỏi theo tên người tự nói. Có lời tới được người đã chuyển nhà, có phong bì trở về đầy dấu tay mà chưa đến đúng người cần. Một người viết nhận ra buổi tối trong mô tả nhưng không muốn tới mở, xin đợi người em đi cùng khi cả hai gặp lại. Cô giữ thư, không hứa bình ấy chắc chắn thuộc người viết chỉ vì chi tiết khớp một nửa. Vườn Đá cũng nhận được lời hỏi về kỳ sổ cũ của Tuyền. Phần trả lời đang theo chuyến chậm, không có đôi chuông nào được đem thử lên mọi bình để tìm đáp án.

Nhiên và Dư đi hai chuyến ngắn về phía vùng chợ những tên gọi chồng nhau. Lần đầu họ chỉ tới bãi phơi, thấy một người đàn bà được ba nhà gọi bằng ba tên, cười trả lời cả ba rồi mệt đến mức quên giỏ rau của chính mình. Dư nhặt giỏ chạy theo. Bà quay lại cảm ơn bằng một tên nữa do chính mình chọn, khác hẳn tiếng trong ba cửa. Nhiên muốn hỏi thêm nhưng bà đã vội, hẹn hôm nào mua khoai ở chợ sẽ nói. Cô mua thật một ít khoai vào chuyến sau, không đổi cuộc gặp thành buổi dò chuyện.

Đậu ở Cửa Nghiêng trong hai chuyến ấy. Cậu đưa một khách qua góc cọc, bị trách vì nước tạt ướt tay áo, đem về một lời bực mình chẳng có cô Nhiên đứng cạnh chịu hộ. Bà Lữ nghe cậu kể, hỏi lần sau chọn ghế nào để tay áo không chạm nước. Cừ bảo tay áo dài thế thì ghế nào cũng phải nhắc khách thu lên trước. Hai người cãi nhau về việc người chèo có được nhắc áo khi khách chưa lên không, cuối cùng Đậu đem tấm đệm ra thử cả hai ghế thay vì chờ ai thắng lời.

Một chiều Nhiên về sớm, thấy cậu ngồi dưới gốc cây sau bến, không tới đỡ hòm giúp mình ngay. Cậu đã hết ca, đang ăn khoai mua bằng tiền riêng. Cô đặt túi xuống, ngồi cạnh, xin một củ. Đậu bẻ củ to, đưa phần nóng khiến cô phải chuyền qua lại giữa hai tay. Cậu cười rồi hỏi có phải sau này mở bến cũng phải biết mọi việc như bà Lữ không. Cô định đáp bà không biết hết, nhìn cậu đang chờ, rồi nói mình không biết đủ về việc mở bến ở đây để trả lời thay bà.

“Vậy cô có thấy con nên thử không?”

“Cô muốn nghe con thử vì điều gì.”

Đậu nhìn về phía chiếc thuyền chưa thuộc cậu, nói thích lúc người khách nhìn mình để hỏi đi tiếp được không, mình có thể trả lời bằng phần thật biết. Cậu cũng thích ăn xong vẫn còn tiền, thích quãng có cây nghiêng mình tự nhận ra từ hai phía. Không có điều nào nghe như lời thề lớn. Nhiên ăn nốt khoai, bảo những điều ấy đủ để tiếp tục học, còn thuê bến hay ở lại đây có thể để tới khi cậu biết cả ngày vắng khách.

Hôm sau vắng thật. Đậu quét bậc, đếm ba chiếc thuyền hàng đi qua không ghé. Tới trưa cậu đã bắt đầu sốt ruột muốn ra gọi. Cừ nằm ngủ dưới chiếu dựng, bà Lữ sửa áo, không ai định biến người đi ngang thành khách. Nhiên mang sách cũ của bà ra xem, đọc được vài trang lại ngẩng nhìn nước. Cô cũng không quen ở một bến mà mình được phép không có ích suốt buổi. Đậu thấy cô cứ nhìn, hai người không nói ra, cùng bật cười khi chiếc lá trôi qua đủ chậm để cả hai nhìn nó lần thứ ba.

Viên ghé một buổi sau đó, mang phần tin những nguồn anh đã xin dừng. Anh không đi xa hơn Cửa Nghiêng, còn về thành tối ấy. Khi Đậu mời ngồi thuyền đi một vòng không khách, anh nhìn về đường trên rồi nhận. Ở khúc khuất nhà, anh nói tiếng cha vẫn có trong phòng, mình chưa muốn bỏ. Đậu bảo cậu chưa hỏi. Viên im một lúc, nhận ra đã chuẩn bị sẵn để chống lời khuyên mà người trước mặt không đem tới. Cậu chống mái, cho anh xem chỗ nước dội vào cọc nghe như ai gõ bát.

Nhiên gặp Lục Uyển thêm một lần ở cửa thành. Uyển tới xin mượn những lời về người đã đi để dỗ gia đình ở lại. Cô từ chối đưa thư riêng, kể chỉ điều chủ thư đã cho kể: Hạ chưa thấy tuyết, Tịnh về được nhà, Khang vẫn học những tiếng đàn chưa hay. Uyển hỏi tại sao phải giữ cả lời không vui khi người đợi đang hoảng. Nhiên nhìn bàn tay cô bấu vào vải cây, nói người ta cần biết đúng để tự quyết có muốn đợi không. Uyển không nhận lời ấy, nhưng cũng không kéo vải đèn trước mặt cô lần nữa.

Chuyến sau qua vùng chợ, Dư thấy một dấu tay sửa miệng bình giống thợ từng cùng Cẩn nung đất. Ông hỏi tên người bán, hỏi bình mua từ đâu, rồi cất chuyện đi khi biết chỉ là hàng đổi qua nhiều chủ. Tờ thư riêng vẫn ở túi trong áo, mép giấy sờn theo những lần lấy áo phơi. Nhiên nhìn thấy, tò mò về điều ông chưa gửi. Cô đã không hỏi hôm ấy. Về sau, cô sẽ nhớ chính mình từng biết cách ngừng ở đó, nên một lần vượt qua sẽ không thể được gọi là không hiểu.

Gần cuối tháng thứ ba ở bến mới, mưa đổi hướng. Bà Lữ vá mái, cần thêm người giữ tấm cót, Đậu đứng dưới bị nước đổ xuống cổ áo. Dư cười chưa xong cũng ướt một bên quần. Nhiên kéo góc khô cho bà, cãi việc tấm này không đủ tới mùa sau. Bà bảo mùa sau tính sau, họ chỉ cần đừng buông ngay khi bà đang bước lên ghế. Họ giữ. Mái cót ngừng kêu, mùi đất từ khoảng sân thấp lên thật rõ, khác mùi dầu đèn cô đã sống quá lâu giữa những chiều không tắt.

Thư Kiều Phương tới sau trận ấy. Nét đầu không đối sổ, không hỏi một khoản công nào. Chị nói Ngát đã giữ được buổi đối giấy cùng bà Vân, Lưu Bản nhận thêm người phụ công, bến có lịch cho một chuyến chị vắng lâu hơn. Chị sẽ tới Cửa Nghiêng, xin giữ giúp một chỗ nghỉ, không cần ra đón ở chặng chưa biết. Cuối thư có một khoảng để trắng rồi một dòng viết chậm: chị muốn đi một đoạn vì chuyện của mình.

Nhiên đọc tới đó, đặt thư xuống cạnh bát khoai. Đã sắp sang năm thứ hai từ khi cây cầu bị tháo. Cô tưởng tượng Phương rời chiếc bàn từng gắn chị ở bến, đem theo một túi không chỉ đầy giấy người khác. Đậu hỏi có cần lấy thêm chiếu không. Cô nói có, nhưng tới lúc chị tới để chị chọn ngủ trong nhà hay ngoài mái. Cậu chạy đi hỏi bà Lữ, rồi quay lại vì quên mang tiền. Nhiên nhìn cậu, nhìn chỗ ngồi sẽ thêm người, đợi một chuyến chưa xảy ra mà không dựng trước cho người đi một căn nhà phải bước vào.

Cô gấp thư cất ở túi áo, đứng dậy đem bát xuống rửa. Mưa còn đọng thành giọt dưới tấm cót mới, thỉnh thoảng rơi vào cổ. Bà Lữ hỏi thư có tin vui không, cô nói có người sắp tới. Bà chỉ cái thau đã gần đầy, bảo vui thì cũng đổ giúp, nước này dột từ sáng. Nhiên xách thau ra sân, cười một mình, thấy cuộc đợi ấy có việc rất cụ thể để làm cùng nó.