Chương 58: Đá dưới màu nước tối

Quyển IV — Mùa triều ngưng

Người giữ rạn tới bằng chiếc xuồng sơn nâu, không mang cờ lớn của kho nào. Chị tên Dạ Bồi, tóc bạc một đường trên đỉnh dù khuôn mặt chưa già, đầu ngón đeo những vòng gỗ có vết cá cắn. Chị nhận bản nguồn của Lan, xem lượng xin lấy rồi hỏi trong nhóm ai lần đầu đứng ở rạn Lưng Mực.

Tầm nhận mình. Bồi nhìn giày cô, đưa một đôi đế đã dành cho nền đá nơi ấy, nhờ thử trên bậc tàu trước. Cô đi ba lượt ngắn, cảm giác bàn chân khác, chưa vì giày vừa mà được coi đã biết đường. Ninh nhìn đôi cũ cạnh bên, bảo đem cất ngay nếu không lát nữa đan sư sẽ đi hai kiểu như người quên mình định tới đâu.

Lan giao Nậu giữ Mười Cánh tại neo đã nhận, Quỳnh giữ ca thường. Chuyến gần sẽ qua bến Mành trả một phần hàng và nhận thợ sửa khung đã hẹn từ trước, không đưa tàu lớn vào tận bậc rạn chỉ vì Tầm muốn thấy nguồn.

Xuồng đi nhẹ, chỉ người cần xuống và lượng giữ mẫu vừa đủ. Bồi ngồi đầu, mỗi khi qua một dải nước tối lại đặt vòng gỗ xuống mặt cho ánh nằm lại một quãng rồi thu. Tầm nhìn vòng không chìm như gỗ thường, chưa hỏi ngay cả trong vỏ có gì, chờ chị quay sang cho phép xem.

Nước ngoài rạn xanh rất nhạt, tới mép bỗng tối như một tấm vải đã nhuộm. Từ dưới lớp ấy hiện ra những mặt đá nghiêng, gân sáng ở phần rỗng, nhiều vật như vỏ đan mọc dọc thành từng chùm. Tầm nhận ra hình phiến trong thùng Cổ Diên mà lòng bàn tay vẫn thấy lạ, bởi không có thùng nào giữ nổi cả màu nước nó từng đứng dưới.

Bồi cho xuồng dừng trước một tấm phẳng nhìn rất rộng. Chị thả vật thử, nó đi xuyên hình phẳng rồi gõ vào đá ở xa hơn, tiếng cộc tới sau ánh. Tầm nắm mép hộp, tự thu chân đã muốn đặt về phía ấy.

— Dưới màu tối có đá thật, — chị nói. — Nhưng mắt cô chưa biết đá đang ở đâu.

---

Bậc đầu chỉ lộ khi nước rút qua một vệt khắc thấp. Bồi chỉ hai chỗ đứng thật, Ninh nhận giữ xuồng, Lan cùng Tầm xuống lượt người nhẹ trước. Cô đặt gậy vào nền được chỉ, đế giày bám một mặt gồ không có trong hình đẹp phía trên.

Màu nước phản ánh mặt đá như đưa một lớp rạn khác lên cao hơn. Có lúc Tầm thấy bàn chân mình ở hai nơi, một đôi đứng, một đôi đi chậm phía dưới. Cô giữ mắt ở vật gần gậy, nghe Lan báo hướng qua tiếng nước thay vì đi theo cái bóng rõ hơn chính chân.

Bồi cắm một mốc quang trên lối để nhóm nhìn về xuồng, nhận một quãng được dùng rồi đổi. Mốc sáng thành một đường cong rất đẹp trên lớp tối, tách thành hai hình khi góc nước đổi. Hình xa hơn nhìn chắc và đứng đúng hướng Ninh vừa nhận, hình gần lại chao như vật sắp trôi.

Tầm dừng, chưa chọn bằng mắt. Ninh trên xuồng cũng thấy hai vệt, gọi đủ vị trí thật và tiếng gõ đã bàn. Bồi nhìn vòng gỗ, bảo đang có lớp trả dưới đi qua, mốc quang không còn đủ làm dấu riêng cho người chưa quen.

Chị thu mốc, phần dưới mắc ở một khe rỗng. Lấy được nếu chờ lượt khác, nhưng trước mắt nó còn đưa thêm hình sai. Lan hỏi có thể tắt từ ngoài không, chị nhận dùng chốt rời, cắt đường ánh, để vật nằm tối tại chỗ tới lần người rạn thu.

Ninh đưa một thanh gỗ thô có dải vải sẫm ra ngoài xuồng, gõ theo nhịp. Nó không sáng đẹp, tiếng đủ và nằm ngay thân thật nơi cô gái giữ. Tầm nhìn một dấu ít hào nhoáng hơn, bàn chân nhận lại được khoảng cần bước.

Họ không đi sâu hơn điểm Bồi đã nhận. Đường quang biến đổi khiến việc tìm vỏ bị chậm, Lan báo trả phần công ngày nếu phải chờ, không giục người giữ rạn dùng mốc hỏng làm đủ giờ. Bồi gật, nhận nghỉ trên bậc cao tới lượt nước cho phép tiếp.

---

Ở bậc nghỉ có một hõm khô, đá ấm hơn gió trên mặt. Bồi mở mẫu nguồn đã mang sẵn từ lượt trước, cho Tầm nhìn mặt vỡ đã cũ cạnh những phiến còn đang đứng dưới nước. Nguyệt Sa không phải cát rời, tên cũ từ lúc người ta chỉ thu vụn kết bám ở bãi sau triều.

Những phiến mọc quanh phần đá rỗng, nhận quang rồi trả theo lượt nước. Lấy lớp đã rời đúng mùa khác việc chặt một chùm đang giữ bóng cho phía dưới; phần còn lại cũng có thể bị đổi nếu vật ngoài bị kéo sạch quá nhiều. Tầm nhìn, thấy ý muốn tìm thêm nguồn cần đi chậm hơn cái tên nghe quen trên thùng.

Một phiến sáng ngọc nằm sát mép, cô tưởng phần tốt nhất. Bồi đưa nó tới ngoài vùng nhận, ánh trong tắt gần hết, chỉ lớp mặt còn sáng. Nét đẹp của nó đang mượn vùng rạn, cầm về kho chưa chắc có khoang đủ dùng.

Lan lấy một phiến khác xám và sần từ phần rời được phép, vết rỗ ở mặt dưới như những đường thiếu. Tầm đặt vào đầu nhận nhỏ, ánh đi qua khoang rồi chờ, không mất ngay khi bóng nước rời. Cô cười vì nhận được cách nhìn, Bồi nói đừng vì thế từ nay cứ vật xấu là gọi tốt, vẫn có nhiều thứ xấu và không dùng được.

Ninh chèo xuồng gần để giao phần ăn tới điểm nhận, nghe câu cuối liền hỏi có ai đang nói cái thùng vá của mình không. Lan cười, đưa cô một miếng bột rồi hỏi đã kiểm đường dây đủ chưa. Cô gái gật, chỉ những nút đang ở đúng nơi trước khi tự cắn phần bánh.

Tầm ngồi ăn trên đá có gió, mùi biển dính vào tay áo xanh. Bồi lấy một miếng thức ăn khô từ túi, nhìn hình cá đuôi lệch A Chi từng vẽ Tầm giữ làm thẻ riêng, hỏi ở ngọn núi đó cũng có cá biết bay à. Cô kể cá cánh trong ao nguồn và chiếc đèn vẽ sai, câu chuyện đi qua một bậc rạn không ai cần nó chứng minh vật gì.

Ninh nhìn những vết trên vòng gỗ, hỏi con cá nào đủ răng cắn thành ba dấu đều thế. Bồi giơ tay ra nắng, cười bảo hai dấu là cá, dấu thứ ba do mình khắc thêm cho chuyện kể nghe dữ hơn. Lan bật cười, nhắc thuở mới tới chị đã kể đó là răng một con cá to bằng xuồng.

— Lúc ấy xuồng tôi nhỏ, — Bồi đáp, mặt không đổi.

Tầm cũng cười, nghe Ninh lập tức đòi vẽ con cá đó vào giấy gửi em, lần này cho nó đủ răng trước khi về bờ có người hỏi. Bồi ngồi tả một cái miệng rất rộng, Lan đẩy câu chuyện về đúng con cá nhỏ từng lấy mất mồi ở bến. Bồi đưa vòng tới cho Ninh vẽ đủ ba dấu, vừa cười vừa bảo cá nhỏ sẽ buồn nếu ngày mai nghe mình bị kể nhỏ quá.

Đến lúc nước đổi, họ đóng gói, nhận phần đủ đi tiếp. Bồi nhìn trời rồi nhìn vòng gỗ, lần này đường tới chỗ lấy có nền rõ hơn, bóng người vẫn nằm khác chân nhưng không còn hai hướng quá xa nhau.

---

Lượng lấy nhỏ nằm trong một hốc dưới mép đá. Bồi giữ phần nguồn, Lan giữ hướng xuồng, Tầm đọc mặt vỏ bằng đèn đã tách ánh xuống thấp. Không đưa hỏa vào chùm còn sống, cô nhận từng phiến rời theo cách Bồi chọn để khỏi làm cả lớp cùng bật khỏi nền.

Ở phiến thứ ba, nước dưới hốc quay một vòng rồi dựng phần tối lên như một bờ tường mỏng. Tầm nhìn thấy xuồng phía sau tấm ấy, rất gần, trong khi tiếng Ninh gọi tới từ bên phải. Cô đứng yên, gậy vẫn ở nền thật, không tin cái xuồng nhìn thuận đường hơn.

Lan hạ đầu xuồng theo Bồi báo, vòng gỗ trên tay người giữ rạn nghiêng về khoảng trống. Nước có một đường xoáy phản quang, không kéo cả người ngay nhưng cắt lối nhìn và dồn lực vào vật đang nhận. Tầm khóa hộp, phần phiến vừa rời chưa được đặt cần chọn lại chỗ giữ.

Bồi chỉ hốc cao, cô đưa lên theo tay chị, không cố cầm mẫu bên người để đẹp phần mình nhận. Hộp nhẹ đi, dòng ánh dưới nắp bớt dựng. Ninh chuyển xuồng qua hướng tiếng gọi được giữ, thanh gỗ thô lại gõ đúng chỗ thân thật.

Một dải rong rỗng theo xoáy lật lên, thân dài như vải phơi, trên các vảy sáng có những con vật nhỏ bám. Nó đi qua bậc thấp Tầm đã định bước, chỉ quệt mặt đá rồi trôi, để lại nhiều chấm xanh tắt dần trong hõm.

Cô thấy lạnh dưới gối, không vì cái gì đã cắn mình, chỉ vì một nơi đẹp có chuyển động không cần đợi người hiểu. Bồi gọi rút tới bậc nghỉ trước, chấp nhận để phiến thứ ba ở hốc giữ có dấu cho lượt sau, hai phiến đã đủ phạm vi so đầu.

Lan không xin chờ thêm một cơ hội lấy nhiều cho đáng giá xuống xuồng. Chị nhận lượng, cùng Ninh đưa người theo tiếng và dấu thô trở lại. Tầm bước từng đoạn, bàn tay sẹo giữ gậy thấp, tới xuồng mới nhận ra mình đã không dùng hỏa suốt phần khó nhất.

---

Khi về tàu, nắng trên Cổ Diên phía rất xa vẫn như một dải đất thường. Bồi giao hai phiến có tên lượt lấy, chỗ còn giữ và phần trạng thái vừa qua, nhận đủ công cùng phí mốc quang cần thu lại theo phần thuê. Không người nào bắt chị mất vật vì câu chuyện biển đẹp sẽ bán được cho khách khác.

Quỳnh mở hộp tại khoang trong giờ nhận, so với mẫu thùng đang giữ. Hai phiến mới có khoang thật rõ ở một trạng thái, tới lượt thân tàu đổi ánh lại lệch theo phía khác. Tầm nhìn, biết mình vừa có nguồn để hỏi, chưa có một món dùng được chỉ vì tận mắt chạm đá.

Lan báo bến Mành sẽ chờ sau một lượt neo, còn hàng thường cần tới đúng phần đã hẹn. Chị chọn lượng thử trong ca đủ người, không đổi cả chuyến tàu thành cuộc khảo cứu riêng của đan sư. Tầm nhận, đưa phần mình cần vào lịch nhỏ còn lại, để nguồn ngoài rạn có ngày sẽ tới tiếp thay vì phải bị hiểu hết trong chiều này.

Ninh đem thanh gỗ thô vào rửa, nhìn nó rồi hỏi có nên khắc tên thắng mốc sáng không. Bồi cười, bảo mai nước khác nó cũng có thể sai nếu người cầm đứng nhầm. Cô gái chép một dấu chỉ chiều rồi cất ở đồ dùng xuồng, giữ câu đùa ở riêng để khỏi làm dụng cụ đẹp quá mức.

Buổi chiều Tầm ra boong, đường nước tối Lưng Mực đã ở sau một quãng, hình rạn dưới màu ấy không còn nhìn thấy. Cô vẫn nhớ khoang của phiến xám hơn ánh đẹp nhất đã tắt ở tay, nhớ một tiếng gõ thô kéo đúng đường về giữa hai chiếc xuồng cùng hiện.

Bồi rời tàu về chỗ giữ nguồn của mình, không theo Mười Cánh làm người dẫn mọi rạn. Lan hẹn đúng một lượt có thể hỏi tiếp theo công, nhận lời báo nếu mẫu đổi ngoài điều họ đã biết. Tầm chào, nhìn chiếc xuồng nâu đi nhỏ dần, những vòng gỗ trên tay chị bắt nắng thành một vệt không giống đồ quý.

Dưới khoang, hai phiến kết rỗng nằm trong hộp chờ triều. Tầm ngồi cạnh Quỳnh, nghe thân tàu đổi nhịp, mở vở tới trang chưa có kết luận. Cô đã tìm được đá dưới màu nước tối; điều tiếp theo là học để cái mình đem rời nơi ấy không trở thành một lời hứa lớn hơn những khoang nhỏ nó thật giữ.