Chương 70: Con dốc chịu mưa

Quyển IV — Con đường không có trạm

Hai buổi đầu sau khi giữ sa, An và Miên đi từ bãi Mùi xuống hết đoạn định trả nước. Những cọc ngoài hầm chỉ giúp bỏ một lối quá cao, không cho quyền dùng lối còn lại. Ở dưới có một khoảng người ta đặt gùi rau, tiếp nữa là bờ nước rửa đồ của hai nhà. Mùi dẫn tới đầu đất mình rồi dừng, bảo họ xuống hỏi đúng người. An mang bản đi tiếp, lần này không cuộn lại ngay khi đã có một chữ nhận ở trên.

Người giữ chỗ gùi không nhận nước công trình đi ngang lúc hàng chờ. Họ dời đường trả sang mép đá, mất thêm một đoạn kê và một góc quay. Hai nhà dưới đồng ý cho đặt mốc ngoài phần rửa, yêu cầu hễ nước khác mẫu trên thì đóng đầu nhận, giữ nước ở bãi, không lấy dòng chảy sẵn làm cách pha cho khó thấy. Miên đo trong lúc những người ấy vẫn dùng chỗ của mình; An nhìn một thúng rau đi qua, hiểu vì sao đường thẳng rất đẹp trên giấy đã không được nhận.

Độ cùng ba người đã nhận việc đem khay ướt giả đi hết đường mới. Góc quay hẹp không cho hai người tránh nhau, họ làm một chỗ đứng chờ trên phần kê đã trả công. Vân ngồi dưới bậc thử nhãn từ hướng người tới, báo một nét bị cạnh khay che. Chưa có nước mịn chảy vào đất, những chỗ bất tiện đã ăn mất gần một buổi. Phùng mang bảng giá thuê tới, tính cả chuyến xe nhỏ đã bán, không còn chiếc xe của kho chờ sẵn cho họ chở miễn.

Sáu ngày dựng bãi dùng khung gỗ và những miếng kê họ đã đối tại sân; hàng gốm mới của Nghiêu chưa tới. Vân lựa từng miếng còn nguyên từ phần vật tư riêng, chỉ dùng đúng vai kê đã thử, không gọi chúng đủ sức nhận lực thay đá. Mặt lót được tháo lên xem trước khi khóa mép. Có một đường rễ Mùi muốn giữ, An lùi chân khung, chấp nhận bớt một hộc thay vì cắt nó rồi hứa đất sẽ lại như cũ vào cuối mùa.

Nước mái và nước sạch trên dốc có rãnh đi vòng riêng. Dải có bột từ lối chuyển hàng phải vào hộc đầu, qua phần giữ tháo được, phần chưa qua đủ phép đối nằm lại trong chỗ chứa có nắp. Cọc cuối đánh dấu lượng phải dừng nhận sớm để còn chỗ cho một lượt trả muộn. An cắm thử thẻ bằng một tay, tay kia giữ áo khỏi gió; vết sẹo kéo căng khiến đầu thẻ chệch. Anh nhờ Độ cắm lại, không biến cái đau cũ thành một phép đo mới.

---

Hôm thử nước sạch, Mùi có mặt từ lúc nền còn khô. Bà đối các mốc đất trước, thấy một vết giày ra ngoài dải đã nhận thì bắt thu đường đi về đúng bờ kê. Người bước lỡ là An. Anh lấy vật liệu kê bổ sung vào phần của mình, chùi bùn bám trên cọc ngoài rồi đứng thử lại cùng một người mang khay. Cọc giới hạn phải nhìn được từ vai người đang làm, không thể chỉ đúng khi cả bãi trống và ai cũng cúi nhìn bản.

Họ đưa một lượng nhỏ vào hộc đầu, giữ đầu lối chuyển hàng chưa hoạt động. Khay thấp nhất đầy chậm hơn ước tính vì một mặt lót võng, túi nước nằm dưới mép mắt thường khó thấy. Miên yêu cầu ngừng, Độ giữ lối trả, Vân đổi chỗ nhìn cho tới khi có hai số cùng về. An không bước lên mặt lót để giẫm cho nước ra nhanh. Khi lấy lớp lên, vệt ướt hiện rõ dưới thanh kê; họ thêm gối đỡ và đối lại với cùng lượng trước khi thử lượt kế.

Buổi chiều có ba lượt khay ướt được thay bởi những người sẽ giữ bãi. Hai người đưa, một người nhận chỗ nắp, người đọc mốc giữ việc riêng. An định đứng vào một chỗ trống, Độ lắc đầu: lúc tổ về, chỗ ấy phải có tên khác. Họ nghỉ cho người ca sau tới, trả cả phần giờ chờ trong buổi học. Lượng qua bãi giảm vì giữa hai lượt phải có thời gian chuyển, nhưng lần này không có một bàn tay của An âm thầm lấp cái thiếu trên lịch.

Mẫu nước cuối được giữ cùng mẫu đầu ở đúng giờ, có lọ đổi chỗ và bản màu nền để Vân không đọc khác chỉ vì nắng xiên. Một lọ bị giọt từ tay áo làm đục, cậu giữ nó thành lượt lỗi, lấy lại trước khi mở phần tiếp. Dậu đến sau việc gom của mình, đứng đọc mà không biết lọ nào từ đâu. Khi chị đổi vị trí, sai biệt nhỏ vẫn theo mẫu cuối, họ để nước trong phần chứa, chưa cho về đường hai nhà vừa nhận.

Qua thêm một lượt thay lớp, mẫu về trong dải của phép đối thấp. An vẫn giữ dòng hàng bằng không: thử nước sạch mới chứng đường và người, chưa chứng bãi khi gặp bụi sa cùng mưa. Phùng xin treo bảng ngày mở, không muốn khách tiếp tục hỏi mỗi sáng. Anh viết ngày xem lại sau trận mưa đủ điều kiện, để trống ngày giao. Ông mang tờ ra, cáu một tiếng vì bảng ấy khó bán hơn một lời hẹn, rồi vẫn treo ở nơi khách đặt gùi.

---

Năm ngày sau, mưa đến trong lúc chưa có hàng trên dốc. Tiếng gõ mái lớn tới mức An phải nhìn miệng Miên và bàn tay nàng mới hiểu câu đầu. Họ không đợi xem bãi tràn hay không mới gọi người: ca mưa đã vào chỗ từ khi mây thấp, lối đi giữa hai góc có người chuyển hiệu. Độ đẩy tấm chắn đầu nhận xuống mức thử, một người đối xác nhận khoảng hở, còn đường trả giữ nguyên. Nước từ sườn sạch đi vòng, phần từ nền lối hàng vào hộc nhỏ đã đánh dấu.

Lá đầu tiên mắc ngay chỗ An nghĩ chỉ có bột. Nó nằm ngang miệng, nước dâng nhanh hơn nhịp theo dõi khô. Anh giơ thẻ dừng nhận, rồi đợi hai người báo phần về trước khi dùng móc ngoài gỡ. Mưa làm một góc thẻ dính vào thanh, Vân chuyển lại từ điểm gần hơn, không có ai lao qua khe dưới bậc để rút ngắn một lời. Chiếc lá ra cùng một búi vụn, đủ để những con số đẹp của buổi nước sạch mất phần dành cho sai.

Miên chuyển sang mốc dừng sớm. Mưa lớn hơn, lượng ở cọc cuối còn tăng một nhịp sau lúc đầu nhận đã hạ. An nhìn khoảng trống họ chừa bị dùng gần hết, lạnh ở bụng dù áo đang ướt. Anh muốn nhấc một lớp để thêm chỗ ngay, thấy Độ chỉ cả khay chứa nặng đã đặt kín lối nhận. Họ chặn thêm ở đầu dốc và để đoàn gùi chờ mái ngoài, không tháo một thứ còn giữ nước chỉ để kéo con số xuống kịp trước mắt.

Một người trên đường giơ bàn tay hỏi đi qua được không. Độ ra tận cọc, nhìn nền rồi cho từng người qua lối bộ riêng, gùi còn buộc nắp, không đổ thêm hàng để thử luôn dịp mưa. An nhìn thấy công việc của mình đang lấy đi buổi đi chợ của họ, ghi giờ dừng theo điều đã nhận chứ không gọi đó là người dân tự nguyện đợi. Người cuối qua chậm vì giày trượt, Vân kê thanh dừng bên đường trước khi đưa tay nhận gùi, không kéo cả người về phía mép bãi.

Mưa dịu, họ thay lớp từng chiếc bằng hai quai. Bùn mịn nặng hơn mẫu sân, vai người nhận nhích xuống. Độ dừng một lượt, đổi người đã qua buổi học tới, người mệt ra mái uống nước. Phần tháo vào thùng có nắp, không đổ xuống góc vừa khô. Miên giữ lại mẫu ở thời điểm nước cuối cao nhất, kể cả phần chưa đạt; tới tối cả bãi vẫn chưa được tháo sạch để trở thành một nền đẹp cho người mua xem sáng sau.

---

Hai ngày kế, sau khi mặt dốc qua lượt kiểm, họ thử riêng bộ trợ kéo ở mức đã hạ theo mốc trong hầm. Nó nhận từ nhánh bên đường và trả về mặt đá thấp đã kiểm, không dẫn qua hầm cũ, không nâng xe khỏi trọng lượng. Một xe thuê rỗng qua trước bằng chèn và dây cơ. Độ đứng bên phanh, người giữ gối đứng ngoài hướng lăn. An giữ đầu nhận khô, Miên ở điểm trả, hai người khác đọc mặt độc lập để tiếng mưa thưa không quyết thay đường về của lực.

Lượt có hàng đầu, Phùng đặt lượng thấp hơn dự tính lên bàn cân. Xe nhích được, rồi dừng trước bậc thứ hai dù phần nhận chưa tới mốc dừng. Thợ kéo đề nghị thêm một lá phủ để qua bậc cho hết buổi. An nhìn mẫu trả muộn còn giữ trong hộp, không gật. Họ chèn bánh, hạ nhận, đợi về đủ rồi dỡ bớt từng kiện khi xe đã khóa hai phía. Bậc vẫn còn đó; người gùi phải nhận phần dỡ đi trên đường cũ, có tiền cho chặng ấy.

Sau ba lượt tách lượng, xe đi hết đoạn ngắn với một phần hàng mà khách từng định đặt. Dây ẩm giãn khiến lần sau phải chỉnh lại chèn trước khi nhận lực; con số tải được viết kèm điều ấy. Không ai được nhân nó lên theo số bánh để gọi thành một chuyến lớn. Phùng ngồi ngay trên bậc, tính hai lượt gùi cùng một lượt xe nhỏ, tổng giá cao hơn tuyến trước khi sa bị giữ. Ông hỏi ai còn mua đường ấy, một câu An không thể trả bằng cách chỉ vào xe đã qua.

Trước khi đem bảng ra, Độ gọi An tới chiếc xe khác đang đợi. Thùng của nó cao bằng thùng vừa thử nhưng trục đặt lệch, phần nặng có thể nằm dồn về đầu dốc. Hai người dỡ vật giả vào từng phía, cân lại rồi thử khóa khi chưa nhận lực. Một nêm không ăn hết mặt bánh mới, thợ phải đổi đúng cỡ và giữ chiếc cũ riêng. An bỏ nét đánh dấu theo chiều cao thùng, ghi khối lượng cùng vị trí buộc và kiểu xe đã đối. Phùng đứng nhìn mất thêm giờ, nhưng tự đem thẻ của xe chưa thử xuống; người mua không thể lấy một vạch sơn để mang bất cứ bánh nào qua bậc.

Họ đem giá tới hai người đang chờ. Một người lấy hàng cần gấp bằng gùi, bỏ phần nặng lại sau; người kia chọn đường vòng dài hơn nhưng gom được chuyến rẻ, nhận hoàn khoản chưa dùng. Độ tính ca bãi theo lượng thật có khách nhận, không giữ đủ người cả ngày để chứng minh đường mở. Dậu hỏi nếu ít hàng quá, phần thay lớp còn trả đủ không. Phùng lấy phần giữ thường trực ra khỏi tiền mỗi bao, đối khoản nền riêng trước khi nhận đơn đầu tiên của tuyến mới.

Mùi đi cùng An xem đất khi mưa đã rút. Một góc ngoài chân kê nén rõ hơn mốc trước, nước đứng lại ở vệt giày dù không có bột. Anh nhận công xới đúng thời điểm bà chọn, giữ cả ngày kiểm sau mùa. Bà không nhận lời hẹn đất tốt hơn, chỉ muốn phần mình giao được trả cho cây có thể mọc. An đặt cọc phụ vào bản, nhìn những luống đậu bên cạnh còn nguyên việc của bà; bãi của họ không được lấy tên cả cánh dốc chỉ vì đã qua một trận mưa.

Đêm ấy, Miên phơi hai tay dưới mái, các đầu ngón nhăn vì nước. An mang khăn khô, ngồi bên thay sợi buộc thẻ bị dính, không nói xe nhỏ đã cứu được tất cả tiền mất. Ngoài sân, xe thuê được trả đúng giờ, tiếng bánh rời xa rồi chỉ còn nước nhỏ từ mái. Con dốc đã cho một lối đi ít hàng hơn, nhiều lượt nghỉ hơn. Ngày mai muốn giữ lối ấy, họ còn phải tìm cho đủ những người đang làm nó chạy trong phần bảng công chưa viết tới.