Chương 87: Ký ức thứ sáu
Quyển V — Bên kia Thiên Môn
Mưa ở Bạch Không đến từ mặt tường. Nó thấm qua những đường ráp đá, tụ thành giọt chạy ngang rồi rơi vào các chậu đặt sẵn. Đàm Lưu gọi đó là lượt mưa đầu, lấy que khắc thêm một vạch lên xà. Vũ giữ chậu cho bà đổi chỗ. Ở góc bàn, An tập chạm ngón cái vào từng đầu ngón còn để hở ngoài nẹp; ngón đau nhất chưa cử động được, cô dừng trước khi ông Mẫn tới mắng.
Gần ba tuần đã trôi qua từ lúc thuyền bước qua vệt sáng. Tờ thư ngoài báo lều chữa dời chỗ, sau đó khe im hai lượt liên tiếp. Kiều Sơn không ngồi chờ, ông vá mạn và thay chỗ buộc mái che để An tránh gió. Lã lấy nạng gõ vào chiếc ghế có bánh do Tề sửa, nói với thứ này mình đi được tới bậc dưới cầu mà khỏi cần chân khỏe như khách trẻ.
Họ khảo lại đoạn đường chợ thêm lần nữa trước khi nhận lời. Phàn cho biết bên cạnh khoang đã sập có một lối người giữ bể dùng để cạo cặn. Lối ấy thấp, chưa chịu sức ép mới, nhưng có thể dẫn đến nền dưới cầu mà không rút nêm đỏ. An xin xem chỗ cạo cặn trước. Cô ghi bằng tay trái, nét chưa đẹp nhưng phân biệt được số và mũi tên. Vũ đứng chờ cô viết xong, không giành làm giúp.
Đến cửa khoang, ông Mẫn kiểm bàn tay cô một lượt rồi cho đi với điều kiện không đeo dây qua cổ tay và phải có người mang đồ. Cô chấp nhận, trả ông phần công khám bằng hai bản vẽ vị trí bể. Ông cuộn giấy, nói lần sau chữ phải to hơn, đừng coi mắt người già là kính đo.
Vũ nhận mang cuộn dây, Kiều Sơn nhận phần nước. Lã đi cùng đến điểm đầu bằng ghế kéo rồi tự chống nạng xuống. Đàm Lưu ở lại tháp, trao cho An một miếng gỗ có dấu bốn tiếng gõ báo rút. Bà bắt cả nhóm gõ thử lại. Những tiếng đáp lệch nhau lúc đầu, sau cùng mới thành một lượt đủ rõ.
Lối cạo cặn dẫn vào căn phòng hẹp có nền nghiêng. Trên tường còn vệt khói đen, phía trên đục một hàng cửa nhỏ. Kiều Sơn đặt gương hứng sáng, An vẽ đường nền trước khi cho người đi qua. Vũ nhìn một khe rộng gần đầu gối, thấy bên trong có vết răng kim loại giống chiếc chốt đã kẹp tay cô.
Cậu đặt tay lên phần đá khô để nhận áp. Khí lạnh chạy dọc sống lưng, cùng lúc tiếng nước gõ trong tường chạm đúng một khoảng tiếng cậu từng nghe trong những mảnh ảnh cổ. Cậu nhắm mắt, không gọi cũng không hỏi. Hình ảnh đến ngắn, như một khung cửa chớp mở trong trí nhớ.
Một người mặc áo đã rách vai đứng bên mép nền đá. Vũ nhận ra dáng ấy từ các ảnh trước, người được đời sau gọi là Thiên Hành Chân Nhân. Áo ông dính máu. Trước mặt ông có hai lối: một cầu hẹp nơi những người mang cùng dấu áo đang chạy tới, một bậc thấp đầy người khuân vác không có dấu môn phái. Có người ở bậc thấp giơ cánh tay buộc vải, gọi gì đó nhưng tiếng bị nước ép nuốt mất.
Thiên Hành quay về phía cầu. Ông kéo một cần dài, hạ tấm chắn sau lưng nhóm đồng môn vừa qua. Người cuối được ông túm cổ áo đưa lên. Cửa thấp bên kia chìm trong nước trắng.
Ảnh dừng ở bàn tay ông bấu vào cần, không dừng ở mặt những người phía dưới.
Vũ mở mắt, ngực phập phồng. Kiều Sơn đang giữ vai trái cậu, hỏi có phải chóng mặt. Cậu gật, ngồi xuống chỗ khô. Cổ thư vẫn đầy đủ trong đầu, không thêm một chữ sau hình ảnh ấy. Cậu cố nhớ xem ở bậc thấp có lối rút khác không. Chỉ thấy góc khuất sau vai áo Thiên Hành. Cố thêm, cậu nhức đầu, buộc phải dừng.
An ngồi xuống đối diện. Cậu kể lại từng phần nhìn được, cô hỏi cái nào là hình, cái nào do cậu tự suy. Khi cậu nói có thể những người dưới kia còn lối khác, cô đặt bút xuống chờ. Cậu nhìn khe cửa thấp trước mặt rồi thừa nhận mình không thấy. Cô ghi đúng câu ấy, để khoảng trắng sau nó.
Lã nhận ra căn phòng qua mấu móc treo trên vách. Ông từng cạo cặn tại đây trước khi bị kẹt chân ở một nền khác. Ông bảo có người tháo được nắp bên trái, phía sau là lối đặt cân đá. Vũ gõ thử, không nghe rỗng. Phàn tới sau cùng thăm mép nắp, lấy dao nạy lớp cặn xám. Một hàng chữ khắc hiện ra, nhỏ đến mức An phải dùng gương hắt sát mới đọc được.
Chữ ghi số người ở hai bậc, tên những đội đã nhận lệnh và dấu đóng cửa. Đoạn chính giữa được mài nhẵn từ lâu. Kiều Sơn lấy khăn ướt lau mép, tìm thấy bên dưới một dòng ghi bổ sung bằng nét thô. Không phải lời khải thị, chỉ là người giữ cân ghi lượng gạo từng phát trước và sau lần đóng cửa ấy.
An đếm các vạch. Số suất sau ít hơn rất nhiều. Cô không lấy đó làm danh sách người chết. Có người có thể đi sang bậc khác, có người rời đài, họ chưa biết. Nhưng trên mặt ngoài nắp, một câu tôn vinh người giữ cửa đã cứu toàn bộ thợ vẫn còn nguyên, khắc to đến mức từ bên kia phòng cũng thấy.
Vũ đứng trước câu ấy, nhớ bàn tay bấu cần trong mảnh ảnh. Cậu từng dựa vào tên Thiên Hành như một hòn đá chắc giữa những người lớn đều có phần lỗi. Giờ hòn đá có vết nứt. Cậu vừa tức vừa muốn tìm lý do giải thích hộ người đã để lại công pháp.
Lã chống nạng tới, xem vết mài. “Người cạo cặn sau này cũng không thích chữ của người trước. Nhưng cặn trong nắp không vì ai thích mà bớt đi.”
An đề nghị chép cả hai mặt nắp và ghi vị trí trước khi di chuyển. Vũ hỏi có cần mang nó ra cho người chợ xem. Phàn nói nắp giữ áp, tháo hết có thể khiến lối cạo cặn mất an toàn. Họ chỉ được lấy dấu và phép đo, chưa được đem thứ lớn đi. Cậu chấp nhận. Sự thật không cần phải được cậu giật khỏi tường ngay trong buổi ấy mới còn là sự thật.
Kiều Sơn tìm trong khe cân một miếng áo đã hóa cứng vì khoáng. Trên đó có ba chấm, song màu và đường may khác lời bà Dư tả. Ông đánh dấu vị trí, không bỏ vào túi như bằng chứng đã tìm thấy chồng bà. Vũ nhớ chiếc cốc men ở thuyền, nhìn ông bọc miếng áo bằng giấy rồi ghi rõ chưa xác định. Người dẫn thuyền cũng đang học cách đem về lời thật mà không tự lấp chỗ mình chưa biết.
Họ đặt lại nắp, mở khe quan sát ở tầm vai. Bên ngoài là một bãi đá thấp dẫn tới chân cầu không lan can. Sương trắng cuộn dưới cầu theo những lượt không đều. Qua gương của An, Vũ nhìn được từng khoảng nền nổi lên rồi chìm; một số dấu giống hướng cần trong mảnh ảnh, một số hoàn toàn khác.
Cậu định chỉ đường theo vị trí những người đã chạy. An đưa gương sát hơn. Một trụ đỡ lớn đã đổ ngang chỗ ấy, chân trụ còn nguyên các vòng cũ. Hình ảnh trong đầu cậu thuộc về một kết cấu đã đổi từ lâu. Nếu họ theo nguyên lối đó, chiếc thuyền sẽ vào khoảng nước không có chỗ dừng.
Vũ nói hết điều mình vừa định làm. An nhìn cậu, không chế giễu. Cô lấy bản đo hiện tại, đặt cạnh bản chép mảnh ảnh rồi đánh dấu ba chỗ khác nhau. Lã bổ sung chỗ bậc nước ông nhớ từ bảy năm trước. Ba bản nằm cạnh nhau, không bản nào tự đủ.
Phàn nhận về chợ gọi thêm hai người có kinh nghiệm kéo dây. Cô chỉ đồng ý khảo từ nền thấp, chưa cho đưa thuyền qua cầu trong cùng lượt. Kiều Sơn buộc cọc đỗ, thử sức kéo bằng thùng nước thay vì người. Vũ đứng cạnh nhìn chiếc thùng nghiêng đi khi vào luồng ép, rồi trở lại khi Kiều Sơn đổi dây.
Trong công pháp có nhẫn, chịu một chênh áp ngắn mà không cố san bằng cả hai phía. Cậu đã đọc nó rất nhiều lần, từng tập giữ dưới điều kiện nhẹ. Cậu hỏi Kiều Sơn cho thử một đoạn sát bậc, có dây và người đếm, không vượt mép nền. Ông đo khoảng trước, bắt cậu bỏ kiếm lại để khỏi mắc dây.
Lượt đầu chỉ đủ hai tiếng gõ. Da cậu rát như bị giội nước quá nóng, ngực không hít thêm được. Cậu giơ tay dừng, Kiều Sơn kéo về. An ghi thời gian, kiểm đầu ngón có đổi màu không rồi bảo kết thúc hôm nay. Vũ muốn thử thêm vì vừa hiểu sai một chỗ, nhưng nhìn nẹp tay cô, cậu ngồi xuống cho tới khi hết run.
Về tháp, Vũ không kể mảnh ảnh thành chuyện Thiên Hành cứu người hay bỏ người. Cậu kể một cần kéo, hai lối, bàn tay áo rách và giới hạn góc nhìn. Đàm Lưu nghe rồi hỏi số trên nắp có đọc chắc không. An đưa bản chép cho bà kiểm; có một dấu bà không biết, cả hai để nguyên, không sửa thành chữ dễ hiểu hơn.
Tề hỏi người viết công pháp giỏi đến thế sao còn chọn sai. Vũ ngồi bên bàn, lật bàn tay đã bớt rách, nghĩ đến đoạn tấm chắn mình suýt nâng cả khối. Cậu định nói dài rồi nhìn nét mặt Tề đang chờ, chỉ đáp cậu không biết Thiên Hành đã thấy gì ngoài khung ảnh, và việc họ cần làm ngày mai là đo lại chỗ trụ đổ.
Đàm Lưu chia bánh. Lã mở hộp hoa gỗ, lấy miếng đã dập cánh lần trước đưa An, nhờ cô giữ cùng các bản ghi. Ông nói khi một vật đã qua việc thật, dấu trên nó có ích hơn phần khắc đẹp. An đặt nó trong hộp bút phía trái, để bàn tay phải nghỉ trên miếng kê.
Sau bữa ăn, Vũ xuống bể tập nhẫn với hai bình nước đặt lệch độ cao. Kiều Sơn đứng cạnh tháo dây sau đúng hai tiếng gõ, không vì cậu có vẻ chịu được mà kéo dài. An ở trên bàn chép thêm dấu trụ đổ. Mỗi người làm một phần mà mảnh ảnh cũ không thể làm hộ, còn câu chữ trong đầu Vũ vẫn ở đó, chờ cậu học cho đúng qua những việc nhỏ trước mặt.
An gọi cậu lên khi hai bình nước đã cất. Cô muốn biết trong ảnh có nhìn được màu dây buộc trên cần hay không. Vũ nhắm mắt thử nhớ, rồi lắc đầu. Cậu nhớ vải ở cánh tay người dưới bậc, còn dây trên cần nằm sau nắm tay. Cô gạch một chỗ trên bản phác, không bắt cậu cố thêm.
“Cô sợ ta nhớ sai?” cậu hỏi.
“Tôi sợ mình muốn anh nhớ đúng điều tôi cần.”
Cô nhìn bản chép thầy mình từng lưu ở ngoài. Người già ấy cũng có những trang đo tốt đến mức cô muốn dùng mãi, bên cạnh một sai số thật đã phải công khai. Cô không nói thêm về thầy, chỉ đẩy hai loại giấy ra xa nhau để khi chép đừng lẫn nguồn.
Vũ kê lại miếng gỗ dưới cánh tay cô. Lần này cô không từ chối. Cậu kể lúc còn ở Thanh Phong đã tưởng người biết bay chắc chẳng thể nhầm đường. An cười, hỏi có phải vì chưa nhìn ai từ trên cao tìm lối xuống chợ hay không. Cậu đáp cũng có thể vì ngày ấy chỉ mong vượt được ngọn đồi lấy củi mà không trượt chân.
Cô lấy một tờ giấy chưa dùng, vẽ góc ngôi nhà đầu tiên mình muốn khảo khi về. Nét tay trái run, mái xiên đi một chút. Vũ không sửa. Cậu vẽ bên cạnh một cái ghế để người đến hỏi đường có chỗ ngồi. Hai người nhìn nét ghế giống một con dê gãy chân, cùng cười nhỏ cho khỏi đánh thức Lã đang ngủ dưới cầu thang. Cậu mang tờ giấy đặt ở chỗ khô, tách riêng khỏi những bản cần làm chứng ngày mai.
Chương 88: Trên cầu không có lan can
Quyển V — Bên kia Thiên Môn