Chương 41: Bến Vân Tân
Mục lục cuốn sách120 phần
Phần 41 / 120

Chương 41: Bến Vân Tân

Khoảng 12 phút đọc

Quyển III — Đường qua Cổ Di Tích

Mùi cá ươn đón họ trước khi nhìn thấy sông. Vũ bước xuống bậc cuối của đường núi, đế giày bật ra một tiếng khô. Miếng vá Nghiêu khâu ở gót đã bung từ buổi sáng. Cậu cúi nhặt nó, nhét vào túi, rồi mới ngẩng lên nhìn Vân Tân.

Bến nằm trong một khúc sông cong, nhà ngói ép sát vách đá. Những tấm vải nhuộm phơi từ ban công xuống gần chạm mui thuyền. Dưới ấy, người gánh hàng chen qua người vá lưới; một con lừa đứng chắn lối, thản nhiên nhai tờ cáo thị mới dán. Tiếng chửi của chủ quán bánh lẫn với tiếng rao cháo trai. Sau mấy ngày đi bằng đường tránh, Vũ thấy một bát cháo có sức hấp dẫn đáng ngờ hơn mọi lời mời nhập môn.

“Đừng nhìn,” Nghiêu nói. “Nhìn lâu người ta tính tiền ngắm.”

An dừng bên cột buộc thuyền, mở tờ địa chỉ đã gấp thành một dải nhỏ. Cô đếm ba ngõ hướng đông, so mái đình trên bến với nét vẽ trong thư, rồi chỉ một cửa hiệu bán dây chão. Vũ định nhắc cô ăn trước. Bàn tay đang giữ lá thư của An làm cậu thôi nói: đầu ngón cái tì mạnh đến mức giấy gần rách.

Người chủ hiệu nghe tên Trình Sách liền quay vào trong. Tiếng chốt gỗ kéo đánh cạch. Vũ bước theo một bước thì An giữ tay áo cậu lại. Cô chờ ngoài cửa, nói rõ họ tên và tên người gửi địa chỉ. Bên trong im lặng một lúc, rồi một bà cụ thò ra qua ô cửa con, nhìn giày từng người.

“Đệ tử ông ấy phải không? Ông ấy dặn ai tới thì đưa cái này. Ta đưa rồi các cháu đi. Ta bán dây, chẳng nhận giữ người.”

Bà đặt xuống một mảnh gỗ có ba lỗ đục, cạnh còn vết cháy. An vừa nhận, cửa đã đóng. Trên gỗ viết tên một bãi sông cách đây sáu ngày thuyền. Dưới tên bãi là ngày đoàn khảo cổ rời bến: chín hôm trước.

Vũ nhìn những lỗ đục. Chúng lệch nhau, không thành hình gì cậu hiểu. An vuốt mặt gỗ, thở chậm, rồi cất vào ống bản rập cạnh hông.

“Thầy còn đi được,” cô nói.

Nghiêu ngước lên những cửa sổ đang giả vờ không có người. “Được. Nhưng người ở đây không muốn thấy chúng ta đi theo.”

Tiếng mái chèo đập vào mạn thuyền vang lên dưới bến. Vũ quay lại đúng lúc một chiếc thuyền mui thấp rời cầu ván. Người chèo khoác áo nâu, tránh nhìn cửa hàng dây. Trên đuôi thuyền có dấu sơn vuông giống dấu ở góc mảnh gỗ. Cậu chạy xuống cầu, gọi một tiếng. Người ấy cúi đầu chèo nhanh hơn. Đến mép ván, Vũ có thể nhảy qua khoảng nước đang rộng dần; khí trong người đã lên theo chân. Cậu chặn nó lại, đặt bàn chân xuống đúng mép cầu.

“Chúng tôi chỉ hỏi đường!”

Người chèo không đáp. Chiếc thuyền vòng qua bè tre, mất hút. Vũ đứng nhìn mặt nước khép lại. Bên kia bến, một viên tuần bến đang quan sát chỗ cậu đứng.


Viên tuần bến kiểm giấy ở lối vào chợ. An có giấy hành nghề đo tuyến của Huyền Sương, Nghiêu có thẻ giao hàng đã sờn mép. Đến lượt Vũ, cậu đưa giấy thông hành thường dân. Người kia nhìn mảng vải nhạt màu trên áo cậu, nơi dấu Thanh Vân đã tháo xuống.

“Đi tìm việc?”

Vũ gật. Câu hỏi ấy khiến cậu dễ trả lời hơn câu hỏi về môn tịch.

“Vác hàng thì sang bờ tây. Hộ tống thuyền cần người bảo lãnh. Tối qua vừa có người lĩnh tiền rồi trốn, hôm nay ai cũng phải để lại vật thế chấp.”

Nghiêu định mở miệng, nhưng viên tuần đã chỉ vào tấm bảng. Giá một chỗ xuôi đến bãi Cát Trắng bằng gần hết số tiền ba người còn lại. Giá ăn dọc đường tính riêng. Nếu đợi nước thuận, họ sẽ mất thêm bốn ngày. Vũ nhẩm tiền, nghĩ tới con dao chẻ củi có thể bán, rồi nghe An hỏi phí cho người nhận đo tuyến.

“Không có tên trong đoàn thì chẳng ai trả. Có tên rồi cũng chưa chắc có tiền.” Người tuần bến trả giấy, ngón tay gõ lên gót giày hở của Vũ. “Giày thế kia, đừng nhận đi kéo cạn. Bùn ở đây giữ luôn chân người.”

Họ mua ba bát cháo ở quán đầu chợ. Vũ húp quá nhanh, bỏng cả đầu lưỡi. Bà bán cháo nhìn cậu, lẳng lặng đặt bình nước xuống. Nghiêu kéo túi tiền ra, đổ thành một hàng trên bàn rồi chia bằng đốt ngón tay. Một nửa dành cho chỗ ngủ; phần còn lại đủ ăn ba ngày nếu không ai muốn thêm thịt.

“Có khoản nào ghi là muốn thêm thịt?” Vũ hỏi.

“Có. Đang nợ.”

An không cười. Cô đã mở mảnh gỗ ra dưới bàn, dùng đũa vạch lên nền đất ba đoạn rất ngắn. Vũ cúi nhìn. Ba lỗ đục là lối buộc một bộ dụng cụ, không phải ám hiệu gọi người tới cứu. Vết cháy cho biết thứ gỗ từng nằm gần lò hong mẫu. Trình Sách có thể đã để nó lại trước khi đi; cũng có thể người khác cầm nó tới sau. An chưa chịu chọn cách hiểu nào.

“Ta hỏi các kho dụng cụ,” cô nói. “Các anh tìm thuyền có dấu vuông ấy. Hỏi cả người sửa mui, đừng chỉ hỏi chủ thuyền.”

Vũ muốn đi cùng cô. Sau cửa hiệu vừa đóng sập, cậu không thích để An một mình hỏi tên thầy. Nhưng cô đã gấp giấy, ngẩng lên nhìn cậu chờ câu trả lời. Cậu đưa cô hai đồng tiền mua bánh, giữ một đồng cho mình.

“Chiều gặp ở đây. Nếu ai không tới được thì nhắn bà chủ quán.”

Bà bán cháo giơ muôi. “Nhắn thì thêm một bát. Chỗ ta giữ cháo, không giữ bí mật miễn phí.”

Lần này An cười, ngắn thôi, đủ để Vũ thấy mình có thể đứng dậy. Cô đi vào ngõ kho dụng cụ. Cậu và Nghiêu sang bờ tây bằng chiếc phà chở đầy sọt vịt. Một con vịt thò mỏ qua nan, cắn dây buộc ống bản đồ của Nghiêu. Hắn giằng lại, vẻ mặt bị xúc phạm còn lớn hơn khi bị tuần bến xét giấy.


Công việc ở bờ tây là kéo một thùng sứt đáy lên khỏi sà lan. Người nhận kho trả tiền theo thùng còn nguyên dấu niêm. Thùng đang nghiêng, ba người phu giữ không nổi; nước đục đã tràn qua mép dưới, kéo khối hàng nặng thêm. Vũ đặt hành lý ở chân cọc, xắn tay vào dây.

Nghiêu nhìn dòng chữ trên vách thùng, kéo cậu lại. “Đất nung. Ngấm nước thì bên dưới đã mềm. Kéo kiểu ấy vỡ cả đáy.”

Người nhận kho quát họ đứng tránh. Một phu trẻ vẫn cố rướn, sợi chão trượt qua bàn tay để lại vệt đỏ. Vũ hạ người xuống bậc gỗ, nhìn bóng thùng dưới nước. Cậu từng kéo cây mắc khe suối: càng giật thẳng, gốc càng chèn sâu. Phải kê cho vật nằm lại trước khi đổi hướng dây.

Cậu nói cách kê, người nhận kho không nghe. Nghiêu bèn hỏi nếu thùng vỡ thì ai ký bồi thường. Người kia ngừng quát đủ lâu để họ luồn tấm ván từ mép sà lan xuống. Vũ dùng linh khí giữ cổ tay chắc hơn, không nâng cả khối hàng. Tầng năm cho cậu sức bền, chẳng biến miếng ván mục thành đá. Khi ván rên lên, cậu lập tức đổi chân, gọi người phu bên trái nhả nửa tấc dây.

Thùng xoay một góc nhỏ. Bùn nổi thành quầng. Nghiêu đã buộc một vòng dây phụ dưới xà ngang, vừa kéo vừa đếm. Đến tiếng thứ sáu, đáy thùng nằm lên ván kê. Người phu trẻ thở bật, cười như vừa tìm lại hàm răng tưởng đã rơi xuống nước.

Vũ chưa kịp đứng dậy thì một mép ván gãy. Cậu rút chân về, để cạnh thùng trượt xuống chỗ kê thứ hai thay vì cố chụp. Nước bắn ướt nửa người. Cả nhóm kéo thêm ba lượt mới đưa được thùng lên bờ. Dấu niêm còn nguyên, đáy thủng một lỗ bằng bàn tay. Người nhận kho ngồi xổm trước lỗ thủng, mặt sầm lại.

“Các cậu nhận nửa công. Hàng hỏng.”

Nghiêu chỉ vệt bùn khô đã đóng quanh chỗ thủng. Hắn gọi hai phu làm chứng, đọc đúng điều khoản trên tấm biển tính công, giọng bình thản đến khó chịu. Vũ đứng cạnh, nước chảy từ tóc xuống cổ. Cậu muốn đấm vào cái mặt tính thiếu tiền ấy, nhưng bàn tay người phu trẻ còn đang run. Một cuộc đánh nhau sẽ làm hết buổi công của cả nhóm mất theo.

Cuối cùng người nhận kho trả đủ cho bốn người, riêng hai kẻ mới tới nhận tiền thử việc. Ít hơn mức Nghiêu mong, nhiều hơn số Vũ nghĩ họ sẽ có. Người phu trẻ rửa tay ở vòi, dúi cho Vũ đôi guốc cũ.

“Giày anh không chịu nổi bến này đâu. Mai trả cũng được.”

Vũ nhìn đôi guốc, rồi nhìn chân mình. “Tôi chưa nhận việc ngày mai.”

“Thế nhận đi.” Anh phu cười. “Guốc của cha tôi. Ông ấy đi chợ còn xa hơn các anh đi tìm việc.”

Họ hỏi được dấu vuông là dấu hàng của một đoàn đi Cổ Di Tích. Đoàn mua dây mới sau khi mất một người đo tuyến, rồi đổi cả thuyền. Không ai biết người đo tuyến mất vì bệnh, bỏ việc hay bị đưa đi. Có một tay chèo họ Kiều thường chở đoàn ấy. Người phu chỉ quán sửa lưới dưới gốc sung cuối bến.


Khi họ quay lại quán cháo, trời đã sẫm. An ngồi bên bàn, áo dính bột thạch trắng từ kho dụng cụ. Trước mặt cô là nửa chiếc bánh chưa ăn. Vũ đặt đôi guốc xuống dưới ghế, cố giấu bàn chân phồng, nhưng cô đã nhìn thấy.

“Đi được nữa không?”

“Nếu đường chịu đi chậm.”

An đẩy nửa bánh sang. Cô tìm được ngày Trình Sách mua mực chịu nước, sau ngày đoàn khảo cổ xuất bến hai hôm. Ông chưa ở trên thuyền lúc đoàn đi. Người bán nhớ rõ vì ông trả lại một lọ quá đặc, nhất định đòi đổi loại ít bền hơn để viết lên gỗ ẩm. Chi tiết ấy làm An yên tâm hơn mảnh gỗ: tính khó chịu quen thuộc không dễ giả.

Họ trải những tin kiếm được cạnh nhau, chừa khoảng trống cho điều chưa biết. Nghiêu gọi thêm bát cháo, trả tiền giữ lời nhắn. Bà chủ đặt xuống cùng một sợi dây đỏ: một đứa trẻ vừa đưa tới, bảo người tìm ông họ Kiều phải có mặt ở gốc sung trước lúc nước ròng sáng mai.

Vũ buộc lại miếng vá giày dưới ánh đèn. Mười bảy tuổi, cậu từng nghĩ rời cổng Thanh Vân sẽ phải lập tức đối đầu những kẻ đang đuổi mình. Ngày đầu ở Vân Tân, việc khó nhất là đòi đủ tiền kéo một thùng đất nung và tìm chỗ hong đôi tất. Nghiêu đang mặc cả với bà chủ về tiền chỗ nằm trên gác; An dùng bát úp chặn góc bản vẽ cho khỏi bay. Vũ chọc kim xuyên lớp da cứng, tự thấy buồn cười vì đã mang theo kiếm mà quên kim khâu.

“Ở Thanh Phong có ai khâu giúp anh à?” An hỏi.

“Ông Trương. Khâu đẹp hơn tôi, mắng cũng dài hơn.”

“Vậy cứ tưởng tượng ông ấy đang nhìn.”

Vũ nhìn mũi khâu xiêu vẹo, tháo sợi vừa kéo. Ngoài kia, thuyền chạm mạn nhau theo nước xuống. Trình Sách đã rời chỗ trú; Tạ Hoài vẫn bị giữ trên núi. Họ có một cái tên mới, ít tiền công, một lời hẹn phải tới bằng đôi chân còn đi được. Cậu khâu lại từ đầu, lần này chừa chỉ dài hơn để sáng mai chiếc giày không bung giữa cầu ván.

Trang sách tiếp theo

Chương 42: Người chèo thuyền Trường Hà

Quyển III — Đường qua Cổ Di Tích

Đọc tiếp
Đã sao chép liên kết!