Chương 37: Người thua không cúi đầu
Quyển II — Dưới mái Thanh Vân
Kính không ở sân tập khi Vũ tới tìm.
Cậu hỏi người coi giá kiếm, được chỉ sang gian sửa pháp cụ. Dưới mái thấp, người Kim Khuyết đang tách những mảnh đai hỏng sau sát hạch, xếp phần còn dùng riêng, không ném hết vì chúng từng làm mình mất điểm. Vũ đứng cửa chờ, nghe tiếng giũa dài đều, thấy mở lời lúc này khó hơn bước vào ba lượt đấu hôm trước nhiều tháng.
Kính nhận ra, không ngẩng ngay, làm xong đường đang giũa rồi đặt xuống.
“Cậu muốn nói chuyện hay nhờ đồ?”
“Nói chuyện. Câu tôi nói trước bảng.”
Cậu ta lấy khăn lau tay, đi ra sân sau nơi không có người phải nghe giúp hai người. Vũ theo, tự nhắc mình chưa được xin lời tha trước khi nói đúng điều mình đã làm. Cậu kể câu đã nói, phần thưởng không đáng để bỏ người lại, nhận đã nói như thể cả đội cùng nhẹ nhàng bỏ qua điều từng muốn.
Kính nhìn cậu, mắt lạnh nhưng không giận đến mất lời.
“Tôi vẫn muốn suất ấy. Nhà tôi đã gửi thư hỏi vì sao lại nhường người khác đề cử trong đợt cuối. Tôi có thể giải thích chọn giữ tải, nhưng không muốn giải thích thêm rằng tôi đã bảo phần thưởng chẳng đáng.”
“Tôi không định làm cậu khó với nhà.”
“Tôi biết cậu định để người khen mình bớt phải nhìn tên cuối bảng. Có thể cậu chưa biết lúc nói.”
Vũ nóng mặt. Cậu muốn phủ nhận, rồi nhớ chính mình đã thấy nhẹ khi có người gọi cứu người quan trọng hơn mấy đồng. Kính không cần đoán hết lòng cậu để nhận ra câu ấy đã phục vụ ai trước.
“Tôi sẽ nói lại với những người đã nghe,” cậu đáp.
“Được. Nhớ nói phần của cậu. Đừng thay tôi tuyên bố tiếc đến mức nào, tôi tự nói được.”
Có một lúc hai người chỉ đứng nghe gió sau gian thợ.
Vũ hỏi Kính có giận việc tháo niêm không. Cậu ta đáp đã đồng ý, tay mình giữ tới cuối, nếu trở lại đúng tình trạng ấy sẽ vẫn làm theo kế hoạch đã ký. Kết quả mất suất cũng là điều phải chịu, không cần người khác tặng một câu làm nó thành không mất.
Cậu nói bình thường, không nhìn trời như kể một lời chí lớn. Vũ nhận ra mình vẫn chờ người kia hoặc trách bỏ thưởng, hoặc nói mình chẳng cần thưởng để dễ xếp vào hai phía. Kính đứng ở giữa hai điều đó, khiến cậu phải nghe một người thật thay vì một vai đối thủ thuận để hiểu.
“Cậu còn được xin đợt khác không?”
“Có, chậm hơn. Trước mắt phải ở lại theo đoàn, không tự nhận chuyến riêng. Người coi Kim Khuyết sẽ xét lại phần thực địa, tôi phải nộp thiết kế đai giữ tải khác.”
Vũ nhìn tay xước của cậu ta, hỏi có cần gỗ mẫu. Kính đáp cần loại không có mắt ở đoạn chịu xoắn, nhờ hỏi người thợ chứ chưa nhận cậu đủ biết để tự chọn cả. Vũ gật, nói có thể tới cùng giờ rảnh.
Họ chưa bắt tay kết bạn. Kính trở lại giũa, Vũ đứng giúp giữ đúng món được nhờ, sau một lát hỏi tiếng xước nào là không đều. Cậu ta chỉ, cho cậu nghe hai đường khác nhau. Câu chuyện chuyển qua đồ thật dưới tay, không xóa cuộc nói vừa rồi, nhưng làm khoảng đứng bớt cứng.
Rời gian, Vũ cầm mảnh gỗ cần hỏi, nhớ phải tới bếp trước giờ ca. Lần này cậu không dùng việc vừa nói với Kính làm lý do xin ai nhường việc mình đã nhận.
Buổi trưa, người kể câu khen hôm qua vẫn ngồi ở đầu bàn.
Vũ mang bát tới, xin nói lại trước mấy người từng nghe. Cậu không đứng lên ghế, chỉ đợi họ ngừng múc canh rồi nói hôm qua mình đã dùng câu quá rộng cho cả đội. Kính và An đều muốn phần thưởng, chính cậu cũng muốn, họ bỏ niêm vì chọn đưa người ra theo tình trạng đã gặp, không phải vì những thứ còn lại chẳng có giá trị.
Một người cười, bảo nói thế có gì khác, cứu được người là ai cũng khen. Vũ gật, đáp khen việc ấy được, chỉ đừng lấy nó kể rằng người mất phần thưởng chẳng tiếc và ai đạt cao chỉ nhìn tiền. Người ngồi đối diện đội thắng hôm trước cũng đang ăn, ngẩng lên rồi cúi trở lại, vai bớt cứng.
Cậu nhắc Ninh và người y xá nhận bác Lễ, những người phu giữ xe, người coi đã dừng trận. Nói đủ phần mình trực tiếp biết, không biến bàn cơm thành một buổi tuyên công ngược. Có người nghe, có người chỉ muốn ăn cho kịp ca, cậu chấp nhận không phải ai cũng có việc với câu sai của mình.
Sau bữa, người kể chuyện tới hỏi có phải Kính ép sửa vì sợ mất mặt. Vũ đáp đó là điều mình cần sửa, Kính đã nói phần cậu ta, không cần thêm một chuyện người mạnh bắt người yếu im. Người ấy nhún vai, bảo cậu làm câu chuyện mất cả chỗ hay, rồi đi.
Vũ nhìn theo, thấy buồn cười và mệt. Cậu đã tự làm một câu dễ kể, giờ trả lại những phần khó hơn, tất nhiên có người không muốn nhận. Phúc từ sau đem bát tới, hỏi canh hôm nay mặn chỗ nào, cậu nhận ra mình đã đứng nhìn đường đủ lâu để canh nguội.
Chiều, cậu cùng Kính tới chọn gỗ mẫu.
Người thợ đưa ba thanh, để cả hai tự chỉ vì sao chọn. Vũ cầm một thanh, lật dưới nắng, thấy thớ thẳng ở mặt trước nhưng lệch phía sau. Cậu đặt lại. Kính hỏi nếu bọc đai ngoài thì có giảm được nguy không, người thợ bảo bọc có thể giữ một phần, cũng có thể che chỗ đang hỏng như chiếc cán rìu Vũ từng kể.
Hai người lấy phần ít đẹp hơn, đánh dấu hướng thớ, đem về thử trên một khung nhỏ. Kính muốn mối nối chịu được khi tải đổi ngang, Vũ giữ đầu gỗ, nhờ báo trước lúc vặn. Một tiếng rắc rất nhỏ nổi lên, họ dừng trước khi thanh gãy hẳn.
Cậu ta ghi, thay thanh khác, không bực vì bài thử chưa cho kết quả muốn. Vũ hỏi có định đem thiết kế mới thay phần sát hạch đã mất không. Kính đáp đó là bài tiếp theo người phụ trách giao, điểm cũ còn nguyên. Nếu nó giúp lần khác phu không bị ghì tay thì có ích riêng, không phải cách dọn sạch bảng tên.
Vũ giữ thêm một lượt, cảm thấy mình đang hiểu ngôn ngữ công việc của người đối thủ từng chỉ thấy rất mạnh. Kính không giỏi tất cả, có chỗ phải hỏi thợ, có chỗ tính rồi thử mới biết sai. Điều ấy không làm cậu bớt muốn tập để một ngày đánh được một lượt bằng kỹ thuật thật, thay vì muốn người kia hóa ra chẳng đáng so.
Kính nhìn cậu giữ tay, bảo khoảng đứng đã khác lần đầu đấu, trọng tâm không chồm hẳn tới mũi chân nữa. Vũ cười, hỏi có nghĩa lần sau được một lượt không. Cậu ta đáp phải thử mới biết, hiện còn bài đai phải làm xong. Lời hẹn chưa có giờ, đủ khiến cậu muốn tiếp tục tập mà không cần viết nó thành một trận phục thù.
Người phụ trách đoàn Kim Khuyết tới xem khung ngay trong buổi ấy. Ông thử một mối nối, hỏi Kính định nộp tới đâu trước khi về báo đợt trao đổi. Cậu ta đưa tờ tiến độ, nói phần đã thử và chỗ chưa chịu nổi tải ngang. Ông đọc, không vì tên cuối bảng mà gạt thiết kế đi, cũng không hứa lấy nó thay suất đề cử đã trao.
Khi được hỏi có muốn xin xét riêng vì đã cứu phu, Kính nói muốn phần sự cố trận được xét đúng, còn chỗ học tiếp sẽ xin bằng bài mình làm. Vũ đứng bên giữ gỗ, nghe rõ cậu ta vẫn nhắc điều mất một cách thẳng, không cần giả vờ không cần người khác đánh giá.
Người phụ trách hẹn một ngày tới xem tải cùng thợ, dặn trong lúc có yêu cầu đối chiếu bản đo thì ở đúng khu được phân, đi đâu phải báo. Kính đọc lại ngày và giờ, nhận. Vũ nhìn tờ lịch mới đặt cạnh khung, thấy một phần đường của người kia đã được chọn mà mình không đứng trong đó. Cậu giữ tay thêm lượt cuối rồi buông theo tiếng báo, để Kính tự nói nốt việc với người coi đoàn.
An ghé lấy thước ở gian, mang tin nguồn giờ ca đã được một người khác xác nhận.
Tên người ấy chưa được công khai, giấy theo điều kiện riêng; cô không đọc ngay trước cả gian có người tới lui. Vũ hỏi có phần mình cần giữ không. Cô nói chỉ nhờ nếu tối không về đúng giờ hẹn ở thư phòng thì báo người coi, không tự chạy tới từng kho tìm. Cậu nhận, ghi giờ, không hỏi sao chưa tới mức cần gì lớn hơn.
Kính nghe tên thư phòng, cho biết đoàn Kim Khuyết vừa nhận một yêu cầu hỏi người giữ các bản đo đã chuyển qua buổi đối chiếu. Cậu ta được dặn cung cấp phần mình có trách nhiệm, không tự trao giấy của trường khác. Vũ nhìn lên, An hỏi ai gửi yêu cầu. Kính đáp dấu trạm Xích Dương, văn thư sẽ tới người coi trường, cậu không cầm để biết tất cả.
Cô gật, không nhờ cậu giấu nếu bị hỏi. Cô chỉ muốn phần giờ mình từng thấy được nhận đúng, lời suy đoán của người ngoài đừng đi cùng tên người chứng. Kính đồng ý phạm vi ấy, tiếp tục cất dụng cụ. Sự quen biết giữa họ không biến thành hứa bất chấp lệnh nào cũng đứng một phía.
Vũ theo An một đoạn ra sân. Cậu muốn nói từ nay mọi việc sẽ khó hơn, rồi thấy đó là điều cô đã biết trước khi cầm lụa ra ngoài. Thay vào đó cậu hỏi bản nào tối nay mang theo, bản nào ở chỗ Khương giữ, để nếu cần báo còn nói được đúng nơi chứ không chỉ tên cô.
Cô chỉ, còn nhớ cậu đã không muốn tham gia mọi phần nên hỏi có muốn từ chối không. Vũ nghĩ, đáp nhận việc báo giờ, không nhận thay quyết định công bố. An cười rất nhẹ, bảo vậy rõ rồi, bước đi giữa nắng đang tắt.
Cuối ngày, Nghiêu từ xưởng sửa trống về mang một tiếng rè đã bớt.
Cậu ta kéo cả Phúc ra sân nghe thử, gõ ba nhịp, âm tròn hơn hôm trước, người trong bếp lập tức bảo nếu còn thử thì mang xa cửa nồi. Nghiêu chào xin lỗi bằng một tiếng rất ngắn, cất phách rồi khoe đã nhận được khoản công đầu không phải chở hàng.
Vũ ngồi cạnh, cánh tay mỏi vì giữ gỗ, đầu óc bớt quay quanh bảng điểm. Phúc nghe cả chuyện đai, đòi lần thử tải kế cho mình đứng nhìn để nhớ lựa gỗ khi sửa sọt. Mấy người nói chuyện công, bánh và thư nhà, không ai buộc cuộc gặp nào cũng trở về lời cảnh giác trạm xa.
Tới giờ An hẹn, cô về, báo người coi đã nhận giấy và giữ một bản ngay tại thư phòng. Vũ gạch giờ khỏi mảnh giấy nhỏ, cất. Kính không tới sân, còn đang làm nốt tờ thiết kế, cậu không đem chuyện vắng ấy kể thành người kia còn giận.
Đêm xuống, các đèn dọc sân lần lượt được châm. Vũ đi trả thước gỗ cho gian, nhìn bảng công lần cuối khi qua. Tên ở cuối vẫn đó, cạnh tên An và Kính, không khiến cậu phải cúi đầu né người đi ngang. Cậu đã sửa lời mình nói, việc tiếp theo không nằm trên một tấm bảng.
Từ ngoài cổng có một đoàn ngựa vào, tiếng móng dừng ngay dưới bậc. Người trực đi qua sân rất nhanh, mang tờ lệnh bọc đỏ tới gian trên. Vũ đứng tránh đường, nhìn dấu ngọc sáng dưới đèn trong một thoáng rồi không còn thấy. Cậu nhớ tấm thẻ bên bến, đưa thước trả đúng ngăn, ra ngoài tìm người coi để hỏi ca đêm có thay không.
Chương 38: Khi sân núi tắt đèn
Quyển II — Dưới mái Thanh Vân