Chương 101: Người trở lại bến cũ
Mục lục cuốn sách120 phần
Phần 101 / 120

Chương 101: Người trở lại bến cũ

Khoảng 13 phút đọc

Quyển VI — Người trở về

Thuyền vào Vân Tân lúc người ta đang dỡ một bè tre chắn trước bến cũ. Kiều Sơn đứng cạnh người chèo, chỉ chỗ nước xoáy sát chân cọc. Ông không giành sào. Chủ thuyền nghe, đổi một lượt chèo rồi tự đưa mũi qua, quay lại cảm ơn bằng câu lần sau đừng ngồi đúng chỗ ông cần nhìn.

Vũ bật cười. Cậu đứng lên chậm, đợi chân hết tê mới xách túi. Lần đầu tới đây cậu mười bảy, giày bung gót, bên cạnh An nôn nóng tìm tin thầy và Nghiêu tính từng bát cháo. Bây giờ cầu ván đã đổi, ngôi nhà ngói ép vách đá có thêm tầng thấp, dây phơi vải nhuộm dời khỏi lối thuyền lớn. Cậu nhận ra gốc sung dù một cành đã bị cắt cụt từ lâu.

Nghiêu giúp người trên thuyền buộc hàng rồi mới xuống. Cậu không dẫn Vũ về chỗ quán cũ ngay; quán bán cháo đã chuyển qua đầu ngõ rộng để xe chở bệnh nhân qua được. Người chủ vẫn giơ muôi khi thấy Nghiêu, hỏi lần này có trả phí giữ lời nhắn trước không. Cậu chỉ Vũ, bảo người đã vay chỗ trên gác năm ấy nay có tiền ăn thêm dưa.

Bà nhìn Vũ thật lâu mới nhận ra. Cậu lớn hơn, tóc buộc khác, tay phải đặt kín bên thân. Bà không hỏi có gặp tiên hay kiếm được gì quý. Bà hỏi ba bát hay hai, vì Kiều Sơn vừa đi lấy giấy tuyến thuyền. Vũ nói ba, phần ông ấy để riêng kẻo nguội. Cậu nhận bát bằng tay trái, thấy bà lặng lẽ xoay quai về phía ấy mà không gọi cả quán chú ý.

“Cô vẽ bản đồ có để lời nhắn,” bà nói. “Xong buổi học sẽ tới, đừng chạy khắp bến tìm người rồi lạc thêm lần nữa.”

Vũ nóng mặt, Nghiêu cười thành tiếng. Cậu ăn, chậm hơn ngày mười bảy, không làm bỏng lưỡi. Qua ba năm ở miền sáng, một buổi sáng yên ở bến vẫn cần người chèo, người nấu cháo và người dời bè làm việc từ trước khi cậu mở mắt.


Người phu cho cậu mượn guốc năm ấy nhận ra cậu trước. Anh đang xếp sọt xuống xe, nghe Nghiêu gọi mới quay đầu. Vũ nhớ đôi bàn tay bị chão kéo rách, nhớ thùng đất nung thủng đáy và đôi guốc của cha anh dúi vào lúc giày mình không còn chịu được bến.

“Cậu đi lâu thật,” người phu nói. “Ta là Lợi. Hồi ấy cậu còn chưa hỏi tên đã nhận guốc.”

Vũ ngượng tới mức phải đặt bát xuống. Cậu xin lỗi vì đôi guốc không được đem lại. Qua bao chuyến đổi đồ, lội bùn và chạy, cậu không còn nhớ đã mất nó ở đâu. Lợi không tỏ ra bất ngờ. Anh chỉ vào đôi guốc mình đang mang, quai đã vá hai lượt, bảo người ở bến không có năm năm để đứng một chân đợi khách trả.

“Cha anh còn đi chợ không?” Vũ hỏi.

“Còn đi. Chậm, phải có người mang giỏ. Ông vẫn hỏi sao ta cứ cho mượn đồ như có kho.”

Vũ lấy tiền, định đưa một phần lớn hơn giá guốc. Lợi lắc đầu, không nhận món tiền khiến việc nhỏ thành chuyện phải biết ơn cả đời. Anh cần một đôi mới đúng cỡ, để đôi đang mang hong khi ngấm nước, còn đồ của cha sẽ tự lo. Vũ hỏi chỗ mua, nhận lời tới lấy trước chiều rồi cùng anh khiêng chiếc sọt bên chân.

Cậu chọn sai đầu nặng. Vai phải đau kéo, chiếc sọt trượt nửa gang. Lợi chụp lại, hỏi cậu đang giúp hay đang trả nợ bằng cách giấu tay hỏng. Cậu đặt sọt xuống, thừa nhận không nâng được như trước. Hai người đổi sang kéo trên tấm ván có bánh, cậu giữ hướng bên trái. Chậm nhưng không làm đổ hàng.

Đến kho, Lợi ký đủ công mình rồi bảo Vũ khỏi nhận phần lương của một lượt giúp. Cậu nói có nhận, mới biết công ấy bao nhiêu để lần sau đừng hứa bừa. Anh nhìn cậu, cười ngắn, chia đúng phần họ đã làm. Vũ bỏ tiền riêng, đi mua guốc bằng tiền của mình, không lấy công vừa được trả để tưởng món nợ năm ấy đã tự xóa trong một buổi.

Lợi thử guốc ngay trước quầy, đi hai vòng rồi đòi sửa quai bên phải rộng hơn. Vũ định mang đi đổi, anh giữ lại, nói chỉ cần thêm một lỗ, đừng biến việc đúng cỡ chân thành thêm một lượt chờ người có lòng tốt. Cậu mượn dùi, ngồi xuống ghế thấp. Dùng tay trái chọc da khó hơn cậu tưởng, nhưng mặt kê giữ được guốc yên, cậu làm xong mà không cần lực khí.

Cha Lợi tới đúng lúc ấy, giỏ tre trong tay còn mấy cọng hành. Ông nghe con giới thiệu người mượn guốc, nhìn Vũ từ đầu tới chân rồi hỏi cậu có định mượn tiếp đôi mới không. Cả quầy cười, Vũ cũng cười, nói hôm nay mình có giày đủ dùng. Ông đặt giỏ xuống, kiểm lỗ vừa chọc, chỉ cậu mài mép để khỏi cắt quai. Cậu làm theo, cảm ơn vì đôi guốc năm ấy.

“Cảm ơn thằng cho mượn ấy. Ta mất đồ còn chưa được hỏi.”

Lợi phản đối ngay, cha anh bảo con phản đối trên đường mang giỏ về. Hai người đi khỏi quầy, tranh nhau ai xách giỏ. Vũ nhìn theo, bàn tay vẫn giữ chiếc dùi. Năm năm trong lời mượn đã qua thật; cậu không lấy lại được, chỉ trả được điều còn có thể trả hôm nay.


An tới quán khi bát của Kiều Sơn đã được hâm lại lần thứ hai. Cô mang túi nhẹ, trên tay có mấy vệt than, một bên tóc xổ khỏi dây. Vũ đứng lên, giơ tay trái rồi không biết nên dùng nó kéo ghế hay nắm tay cô trước. Cô đặt túi xuống, tự kéo chiếc ghế cạnh cậu.

“Anh ngủ được không?”

“Có. Còn cô?”

“Không đủ. Mái phòng dột đúng chỗ bàn.”

Cậu nói mình có thể sửa. Cô đáp mái đã có người nhận, chiều nay mới tới, không cần cậu vừa xuống thuyền đã leo lên đó. Nghiêu ngồi đối diện nhìn hai người, vẻ muốn đùa rồi nghĩ lại. Cậu gọi thêm cháo, hỏi học trò cô còn nhầm bậc với cửa nữa không. An bảo đã bớt, đổi lại cô phải chép chữ lớn hơn và chừa chỗ họ sửa. Cô kể chuyện buổi học, một việc đang sống rất rõ ngoài quãng cậu vắng mặt.

Vũ lắng nghe, xen vài câu hỏi thật thay vì hỏi bao giờ cô đi cùng mình. Khi cô ngừng để uống nước, cậu đưa hình cái ghế đã giữ từ Bạch Không. Mép giấy nhàu, nhưng hình còn nguyên. Cô nhìn, lấy ngón cái vuốt một vết gấp rồi cất vào túi riêng.

Kiều Sơn trở lại với giấy tuyến, xin phần cháo ông đã hẹn giữ. Ông sẽ đi về nhánh sông quê sau khi hoàn tất việc nhận đồ gửi ra, muốn có thuyền mới trước đợt sơ tán lớn nếu nhóm lập được. An hỏi con ông có nhận được ngày về chưa. Ông đáp đã gửi, lần này chỉ mấy bến, nhưng con bé trả lời không muốn nghe ông đo cả đời nó bằng số bến nữa.

Cả bàn im một chút. Ông múc cháo, nói phải tới nghe nó mắng tận mặt. Vũ nhìn người từng mất thuyền, đã chọn ở và rồi bị cửa khép, hiểu những lựa chọn đúng phần mình vẫn có thể làm người khác phải chờ. Cậu không nói một câu mọi người đều biết ơn để bù thay con gái ông.


Trả xong guốc, Vũ tới gian nhà An thuê vào buổi chiều. Hai người học đang kê bàn cho thợ sửa mái. Một người chào cậu bằng tên ghi trên báo cáo bể thử, hỏi tay phải bây giờ có dùng lại được chưa. Cậu đáp không dẫn khí đủ làm việc, có thể giữ vật nhẹ, còn lâu dài vẫn phải tính vậy. Người ấy gật, dời chồng giấy sang trái để cậu giúp chia bản.

Trong phòng có những bản thư trả lời từ các vùng. Thanh Vân muốn nghe thêm, Thạch Uyên có người nhận đo với điều kiện, Trường Hà cần lịch sơ tán rõ, nhiều nơi chưa trả lời. Có một thư từ chối thẳng, An vẫn để ở đầu tập vì lý do họ nêu đúng một chỗ chưa có trong kế hoạch.

Vũ ngồi trước chúng, cảm giác gấp kéo tới rất quen. Mười bốn tháng của Kỷ đã bắt đầu trôi. Cậu muốn ngày mai đi luôn, giải thích với người có quyền cao nhất để mở hết đường. An nhìn thấy tay trái cậu siết giấy, đưa lịch hẹn cụ thể từng nơi. Không phải ai có quyền cao nhất cũng giữ việc người dưới cần làm, và một chuyến gặp không thay hết những lần họ phải trở về hỏi dân.

Cậu xin bắt đầu bằng hai nơi gần, nghỉ giữa đường và đem cả phần thất bại theo. Cô chỉ giờ mình dạy, giờ có thể đi, những buổi người khác phải thay. Cậu ghi phần mình vào chỗ còn trống, không dời công việc cô đã nhận. Người thợ trên mái gọi kéo dây, cả phòng đứng lên giữ đầu dưới. Vũ nhận đầu nhẹ bên trái, chờ nhịp của người trên, một công việc nhỏ đủ nhắc cậu cách làm cùng người khác vẫn bắt đầu ở đây.


Nghiêu mang tới một bọc thư khi họ vừa cất giấy khỏi phần mái còn ướt. Thư Tạ Hoài viết ngắn, hẹn khi tới Thanh Vân phải vào từ cổng có người kiểm, đừng tìm đường sau núi. Ông còn trong phần điều tra, không hứa một chỗ đứng an toàn có thể cho cậu bằng thẻ của mình. Vũ đọc, ghi giờ hẹn lên lịch.

Thư ông Trương không nói chuyện tiên môn. Ông nhắc guồng nước đã thay một cánh, hai nhà trong làng đổi mái, bà Lục còn đau chân những hôm mưa nhưng vẫn cãi người muốn cấy sớm. Cuối thư ông hỏi cậu có còn định về trước mùa gặt như lần đã nhắn hay không. Nếu không, viết lại ngày để người ta khỏi giữ phần việc trong nhà.

Vũ ngồi xuống bậc cửa. Cậu đã nhắn câu ấy khi nghĩ mình sẽ ra sau một lượt khảo, rồi kéo sang lượt khác, đến lúc tay bị thương lại không biết ngày nào dám hứa. Cậu gửi tin sống mà chưa nói thẳng lời hẹn cũ không còn làm được. Ông Trương đã phải tự tính phần việc thiếu người, chứ không đứng yên trong căn nhà tuổi mười sáu của cậu.

Cậu viết trả bằng tay trái, nhận đã không về đúng hẹn. Cậu chưa có ngày chắc để tới làng, cần đi qua hai trạm trước, sẽ báo ngay khi có chuyến. Cậu hỏi phần việc nhà đã giao ai, tiền mua vật liệu có đủ, guồng mới dùng gỗ nào; những câu người ở xa vẫn có thể giúp tìm câu trả lời. Cậu không hứa thu xếp mọi thứ trong một lần trở về.

Nghiêu ngồi dưới bậc đợi cậu viết hết. Khi Vũ hỏi thư này có phải quá ít sau ba năm, cậu nhận bọc rồi nói ít nhất nó không bắt người ở nhà tự đoán. Cậu từng viết cho mẹ những bức đầy chuyện buôn bán tốt, bỏ hết những lần nhận việc mình không muốn gọi đúng tên. Giấy trông vui, người nhận vẫn biết có điều bị giấu, và họ phải giữ nó một mình.

Vũ hỏi cậu đã về xưởng chưa. Nghiêu lắc đầu, bảo phải thu xếp tuyến tin rồi sẽ về, lần này mang sổ thật. Cậu không kể hết tại cửa nhà An. Cậu chỉ xin Vũ nếu cần gọi thì gửi đúng điểm đã ghi, đừng mặc định mình luôn đứng ở bến này. Vũ ghi lại, đưa cậu phần bánh đã mua cho đường đi, nói đó là bánh, không trả trước một lời đồng ý cho chuyến sau. Nghiêu nhận, bẻ nửa đưa lại cho cậu, rồi đi xuống bến tìm người mang thư.

An mang đèn ra đặt cạnh cậu, ngồi xuống đọc phần thư của mình. Ngoài bến tiếng xe thưa dần, một đứa trẻ gọi cha về ăn tối. Vũ gấp thư, đặt vào bọc Nghiêu sẽ gửi sáng sau, rồi cùng cô đóng cửa gian nhà có mái đang khô. Cậu đã trở lại bến cũ bằng thân mình ở tuổi hai mươi hai, còn việc trở lại đời sống của những người chờ sẽ cần nhiều lần giữ lời nhỏ kể từ hôm ấy.

Trang sách tiếp theo

Chương 102: Chín ngọn đèn riêng

Quyển VI — Người trở về

Đọc tiếp
Đã sao chép liên kết!